Қазақстанда жыл соңына дейін базалық мөлшерлеме қайта өсуі мүмкін бе? Ұлттық банк төрағасы Тимур Сүлейменов алдағы айларда инфляциялық қысым мен коммуналдық тарифтердің реттелуіне қарамастан, реттеушінің мөлшерлемені өсіруге асықпайтынын мәлімдеді, деп хабарлайды Ertenmedia.kz.
«Төмен база әсері» және тарифтер құпиясы
Бас банкир тарифтердің өсуі статистикалық тұрғыдан инфляцияны уақытша көтеріп көрсеткенімен, оның түпкі табиғаты қауіпті емес екенін атап өтті. Өткен жылы Үкімет коммуналдық қызметтер ақысын жасанды түрде тежеп, тіпті кейбір бағыттар бойынша төмендеткендіктен, қазіргі бағаның кез келген өсімі статистикада тым қатты секіріс болып байқалуда. Реттеуші мұндай техникалық ауытқулар үшін ақша-несие саясатын шұғыл қатайтудың қажеті жоқ деп санайды.
«Өткен жылы Үкімет «тарифтерді жарты жылға тоқтатамыз» деген еді. Шын мәнінде, ол кезде тарифтер жай ғана тоқтап қалмай, тіпті төмендеп кетті. Сәйкесінше, қазан, қараша, желтоқсан айларындағы сол төмен көрсеткіш төмен база әсерін туғызды. Яғни қазір тарифтердің кез келген өсімі статистикалық тұрғыдан теріс инфляциялық нәтиже береді. Біз мұны нақты түсініп отырмыз, сондықтан базалық мөлшерлеме оған жауап бергісі келмейді. Біз бұл жерде себеп-салдарлық байланысты дұрыс қабылдаймыз және ешқандай қатаң әрекет жасамаймыз. Мөлшерлеме бойынша келесі өзгерісті жаңа жылдың басында көретін боламыз», – деді Ұлттық банк төрағасы Тимур Сүлейменов.
Қаржы нарығы үшін нені білдіреді?
Ұлттық банктің осындай сабырлы ұстанымы қаржы нарығына белгілі бір тұрақтылық сыйлайды. Жыл соңына дейін мөлшерлеменің өспейтіні туралы нақты белгі кәсіпкерлер мен азаматтарға өз жоспарларын еркін құруға мүмкіндік береді.
Екінші деңгейлі банктер де қарыз пайыздарын жаппай көтермейді, ал теңгелік депозиттер өздерінің жоғары кірістілігін сақтап қалады. Реттеуші нақты нарықтық сұраныстан туындаған инфляция мен мемлекеттік реттеу шараларының статистикалық салдарын ажырата білу арқылы экономикаға артық қысым жасаудан қашпақ.
Жаңа жылдың басында шешім қандай болады?
Тимур Сүлейменовтің сөзіне қарағанда, мөлшерлеме дәлізінің бағыты алдағы жылдың басында ғана қайта қаралады. Ұлттық банк жаңа кезеңде қалыптасатын нақты макроэкономикалық ахуалға сүйеніп шешім шығармақ.
Ол уақытта коммуналдық қызметтердің жаңа тарифтері экономикаға толық сіңіп, баға динамикасы нақтыланады. Егер жылдық инфляция қарқыны реттеушінің болжамды дәлізінен асып кетпей, сыртқы валюта нарығы тұрақтылығын сақтаса, Ұлттық банк жұмсарту саясатын қайта жалғастыруы ықтимал. Ал бағаның өсу қаупі күшейсе, мөлшерлемені қайта көтеру тетігі күн тәртібіне қайта оралуы мүмкін. Қазіргі уақытта бас банк нарықты жіті бақылап, күту тактикасын ұстанып отыр.
📌 Подписывайтесь на Telegram-канал Ertenmedia: коротко о главном, самая актуальная информация здесь!
