Қазақстанда шикі мұнай арзандағанымен, жанармай өндірушілер бағасы керісінше өсті, деп жазады Ertenmedia.kz.
Ұлттық статистика бюросының дерегіне сүйенсек, 2026 жылғы мамырда ел бойынша бір тонна шикі мұнайдың орташа бағасы 99,7 мың теңге болды. Бұл былтырғы осы кезеңмен салыстырғанда 2,2 пайызға төмен.
Мұнай бағасы ең көп Ақтөбе облысында арзандаған. Онда бір тонна мұнай 113,5 мың теңгеге дейін төмендеп, жылдық төмендеу 4,8 пайызды құрады. Атырау облысында баға 3,6 пайызға, Қызылорда облысында 1 пайызға түскен.
Алайда мұнайдың арзандауы жанармай бағасына әсер етпеді. Керісінше, өндірушілер бензин бағасын бір жылда 15,6 пайызға көтерді. Мамырда бір тонна бензиннің орташа бағасы 197,3 мың теңгеге жетті.
Жазғы дизель отыны да қымбаттады. Оның бір тоннасы 257,9 мың теңге болып, былтырғы мамырмен салыстырғанда 11,3 пайызға өскен.
Бензин бағасының жасырын формуласы
Бір қарағанда мұнай арзандаса, бензин де арзандауға тиіс сияқты. Бірақ жанармай бағасы тек шикізат құнына байланбайды. Оған мұнайды өңдеу, зауыттардың жүктемесі, жөндеу жұмыстары, логистика, салық, акциз, ішкі сұраныс, нарықты реттеу және жеткізу тізбегіндегі маржа әсер етеді.
Сарапшы Геннадий Савицкийдің айтуынша, мұнайдың арзандауы тұтынушы үшін жанармайдың автоматты түрде арзандайтынын білдірмейді. Егер сұраныс жоғары болып, ұсыныс маусымдық жөндеу немесе логистикаға байланысты шектелсе, баға шикізат арзандаған кезде де өсе береді.
Қазақстанда жанармай нарығы ішкі балансқа өте сезімтал. Әсіресе егіс науқаны, жазғы жол маусымы және зауыттардағы жоспарлы жөндеу кезеңінде дизель мен бензинге қысым күшейеді.
Басқа мұнай өнімдері де қымбаттады. Сұйытылған пропан мен бутан бағасы бір жылда 18 пайызға, пешке арналған тұрмыстық отын шамамен 15 пайызға өскен.
Осы жағдай жанармай бағасының ел экономикасы үшін қаншалықты маңызды екенін тағы көрсетті. Бензин мен дизель қымбаттаса, тасымал құны өседі. Ал бұл азық-түлік, құрылыс материалдары, қызмет көрсету және күнделікті тұтыну тауарларының бағасына біртіндеп әсер етеді.
📌 Ertenmedia-ның Telegram арнасына жазылыңыз: қысқа әрі нұсқа, ең өзекті ақпарат осында!
