ОПЕК+ құрамындағы жеті мемлекет 2026 жылғы қыркүйектен бастап мұнай өндірісін тәулігіне 188 мың баррельге арттыруға келісті. Қазақстанның рұқсат етілген өндіріс деңгейі тәулігіне 1,628 млн баррельге дейін ұлғаяды, – деп жазады Ertenmedia.kz.
Шешім 2 тамызда өткен виртуалды кездесуде қабылданды. Келіссөзге Сауд Арабиясы, Ресей, Ирак, Кувейт, Қазақстан, Алжир және Оман қатысты. Елдер әлемдік мұнай нарығындағы жағдайды, сұраныс болжамын және өндірістік шектеулерді кезең-кезеңімен жеңілдету мүмкіндігін талқылады.
Жаңа келісімге сәйкес, қыркүйектегі жиынтық өндіріс тамызбен салыстырғанда тәулігіне 188 мың баррельге өседі. Аталған көлем 2023 жылғы сәуірде жарияланған қосымша ерікті шектеулерді біртіндеп қайтарудың кезекті кезеңі саналады.
Қазақстанға өндірісті тәулігіне 10 мың баррельге арттыруға мүмкіндік берілді. Нәтижесінде елдің қыркүйекке арналған квотасы тәулігіне 1,628 млн баррельді құрайды. Алайда белгіленген деңгей Қазақстан дәл осынша мұнай өндіруге міндетті дегенді білдірмейді. Ол ОПЕК+ келісімі аясындағы рұқсат етілген шекті көрсеткіш саналады.
Қазақстан үшін квотаның өсуі өндірістік мүмкіндік пен экспорттық түсімді арттыруға жол ашады. Әсіресе ірі кен орындарындағы өндіріс ұлғайған кезеңде жоғары лимит елдің нарықтағы үлесін сақтауға көмектеседі. Сонымен бірге бұрынғы артық өндірісті өтеу міндеттемесі сақталып отыр.
ОПЕК+ мәлімдемесінде жаңа шешім кей елдерге компенсациялық міндеттемелерді жедел орындауға мүмкіндік беретіні айтылған. Қатысушылар 2024 жылғы қаңтардан бері квотадан артық өндірілген барлық көлемді толық өтеуге ниетті екенін қайта растады. Сондықтан Қазақстанның нақты өндіріс жоспары жаңа квотамен қатар, бекітілген өтем кестесіне де тәуелді болады.
Қазақстан бұған дейін ОПЕК+ белгілеген деңгейден артық мұнай өндірген елдердің қатарында аталды. Негізгі себептердің бірі Теңіз кен орнындағы өндірістің кеңеюімен байланысты. Осыған байланысты ел алдағы кезеңде өндіріс көлемі мен халықаралық міндеттемелер арасындағы тепе-теңдікті сақтауға тиіс.
Тәулігіне 188 мың баррельдік өсім әлемдік нарық үшін салыстырмалы түрде шағын көлем саналады. Шешім ОПЕК+ өндірісті күрт арттыруға емес, шектеулерді сақтықпен жұмсартуға бейіл екенін аңғартады. Альянс нарықтағы ұсынысты көбейте отырып, мұнай бағасына шамадан тыс қысым түсірмеуге тырысып отыр.
Жеті мемлекет нарық жағдайын бақылайды
Өндірісті арттыруда Сауд Арабиясы мен Ресейдің үлесі басым болады. Аталған мемлекеттер ОПЕК+ ішіндегі ең ірі өндірушілер саналады және ерікті қысқартудың негізгі бөлігін өз мойнына алған. Қазақстанға берілген 10 мың баррельдік өсім жалпы қосымша көлемнің шамамен 5 пайызын құрайды.
ОПЕК+ үшін өндіріс көлемін басқару тек мұнай бағасын ұстап тұру құралы емес. Альянс жаһандық сұраныс, қоймадағы қор, геосаяси тәуекел және ұйымға кірмейтін елдердегі өндіріс өсімін қатар ескереді. Қажет болған жағдайда жоспарланған өсімді тоқтату немесе шектеулерді қайта күшейту мүмкіндігі сақталады.
Келісімнің орындалуын Бірлескен министрлік мониторинг комитеті бақылайды. Комитет қатысушы елдердің нақты өндірісін, квотаға сәйкестігін және өтем кестесінің орындалуын тұрақты тексеріп отырады.
Жеті мемлекет нарық жағдайын ай сайын бағалауды жалғастырады. Келесі кездесу 2026 жылғы 6 қыркүйекке белгіленген. Сол жиында қазан айындағы өндіріс деңгейі мен әлемдік мұнай нарығындағы өзгерістер қайта қаралады.
Қазақстан үшін жаңа шешім екі міндетті қатар алып келеді. Бір жағынан, квотаның өсуі қосымша мұнай өндіруге мүмкіндік береді. Екінші жағынан, бұрынғы артық өндірісті өтеу талабы елдің нақты экспорттық мүмкіндігін шектеп, Энергетика министрлігін өндіріс жоспарын ОПЕК+ міндеттемелерімен мұқият үйлестіруге мәжбүр етеді.
📌 Ertenmedia-ның Telegram арнасына жазылыңыз: қысқа әрі нұсқа, ең өзекті ақпарат осында!
