1999 жылы Павлодар қаласында аса ауыр қарақшылық шабуыл жасап, ширек ғасырдан астам уақыт бойы жазадан қашып жүрген Қазақстан азаматы Мәскеуде қолға түсті, деп хабарлайды Ertenmedia.kz. Қазақстан мен Ресейдің криминалдық полиция қызметкерлері бірлескен арнайы операция жүргізіп, 27 жыл бойы халықаралық іздеуде болған қашқынның қолына кісен салды.
1999 жылғы қылмыс және Мәскеудегі құрықтау
Тоқсаныншы жылдардың соңында орын алған қарақшылық шабуылдан кейін күдікті бірден ізін суытып үлгерген еді. Ол кезде шекаралық бақылау мен цифрлық базалардың әлсіздігін пайдаланған азамат көрші Ресей аумағына өтіп кетіп, ұзақ жылдар бойы құзырлы органдардың назарына ілікпей келген.
Павлодар облыстық полиция департаментінің жедел-іздестіру тобы Ресей Ішкі істер министрлігінің Мәскеу облысы бойынша әріптестерімен бірлесіп, қашқынның нақты жасырынған жерін анықтады. Мәскеу мегаполисінде жүргізілген арнайы іс-шара барысында 27 жылдық қашқын ұсталып, енді оны Қазақстанға экстрадициялау мәселесі қарастырылып жатыр.
Полиция есебі: халықаралық іздеудегі ондаған күдікті
Криминалдық полиция өкілдері ауыр қылмыс жасап, сот төрелігінен бой тасалаған тұлғаларды анықтау жұмыстары прокуратурамен бірлесіп үздіксіз жүргізіліп жатқанын алға тартты.
Жыл басынан бергі іздестіру қорытындыларын жариялаған жедел қызмет басшылығы өңірдегі нәтижелерге тоқталды. Тәртіп сақшылары шетелде жасырынып жүрген өзге де азаматтардың анықталғанын мәлімдеді.
«2026 жылдың алғашқы он айында облыста барлығы 82 адам іздеуде болды. Оның 62-сіне биыл полицияның аумақтық бөлімшелері іздеу жариялаған. Қабылданған шаралардың нәтижесінде іздеуде жүрген 73 адам анықталды. Олардың біреуі адам өлтіру, үшеуі қарақшылық шабуыл, тағы үшеуі тонау деректері бойынша іздестірілген. Сонымен қатар шет мемлекеттердің құқық қорғау органдары іздестіріп жатқан 31 қылмыскер анықталды. Сондай-ақ Қазақстаннан тыс жерлерде жасырынып жүрген жеті адам табылды», – деді облыстық полиция департаменті криминалдық полиция басқармасының бастығы Жасұлан Танжанов.
Ширек ғасырлық «еркіндік»: Қылмыскер қалай жасырынып жүрді?
Бұл оқиға бірнеше түйткілді сұрақтың басын ашып берді. Қарақшылық жасаған қауіпті қылмыскер 27 жыл бойы Мәскеудей алып шаһарда қалай еркін өмір сүрді? Ол осы уақыт ішінде жалған құжат пайдаланды ма, әлде көлеңкелі ортада күнелтіп келді ме?
Тоқсаныншы жылдары адам өлтіріп, қарақшылық жасап қашқандардың дені құжаттарын ауыстырып, аты-жөнін өзгертіп, тіпті пластикалық ота жасатып, бейбіт өмір сүруге бейімделіп кететіні криминалистикада жиі кездеседі. Қашқын ұсталған сәтте оның артында отбасы, бала-шағасы, күнделікті кәсібі қалыптасып үлгерген болуы да ғажап емес. Осы уақыт ішінде тұтас бір ұрпақ өсіп шықты, ал мемлекеттік іздеу тетіктерінің оны табуына ширек ғасыр қажет болды.
Жазаның бұлтартпастығы ма, әлде іздеу жүйесінің олқылығы ма?
Құқық қорғау органдарының 27 жыл өтсе де ескі қылмыстың ізіне түсіп, қашқынды қолға түсіруі — жазаның бұлтартпастығы қағидатының нақты дәлелі ретінде бағалануы мүмкін. Қазіргі биометриялық сәйкестендіру, жасанды интеллектпен жабдықталған көше камералары мен мемлекетаралық цифрлық базалар қылмыскерлердің бой тасалауына мүмкіндік қалдырмай барады. Заң алдында жауап беретін күннің ерте ме, кеш пе келетіні осы оқиғадан айқын көрінді.
Алайда мәселенің екінші жағы да ойлантуға тиіс. Қауіпті қарақшының 27 жыл бойы еш алаңсыз шетелде жүруі мемлекетаралық іздеу жүйесінің ұзақ уақыт бойы баяу жұмыс істегенін көрсетеді. Күдікті Мәскеудің қақ ортасында полицияға ұсталғанша қаншама заңсыз әрекеттер жасауы мүмкін еді?
Қылмысты ширек ғасырдан кейін ашу — мақтануға болатын жедел жетістік пе, әлде жүйелік салғырттықтың көрінісі ме деген сұрақ туындайды. Тәртіп сақшылары үшін 27 жыл өткенде ғана бір адамды ұстап есеп беруден гөрі, шекара асатын қаскөйлердің жолын қылмыс жасалған алғашқы айларда кесетін шұғыл цифрлық қорғаныс орнату әлдеқайда маңыздырақ. Кез келген қылмыстың жазасы уақытынан кешікпей берілгенде ғана қоғамда әділдік салтанат құрмақ.
📌 Ertenmedia-ның Telegram арнасына жазылыңыз: қысқа әрі нұсқа, ең өзекті ақпарат осында!







