Автор: Лейла Болтаева

Ғылым ордасының Орталық ғылыми кітапханасы қазақ ғылымының қалыптасу тарихы мен бүгінгі дамуын жалғап тұрған бірегей ғылыми мекеме. Ғасырлар қойнауынан жеткен қолжазбалар мен сирек кітаптарды сақтап қана қоймай, оларды заманауи ғылыми айналымға жүйелі түрде енгізіп отырған бұл қара шаңырақ бүгінде халықаралық ғылыми кеңістікпен тығыз ықпалдасып келеді. Осы орайда Орталық ғылыми кітапхананың бүгінгі тынысы, қол жеткізген жетістіктері мен алдағы даму бағыттары жөнінде «Ғылым ордасы» РМК бас директоры Мұқажанов Ұлар Оразғалиұлымен сұхбаттасқан едік. – Ұлар мырза, Орталық ғылыми кітапхананы еліміздің ғылыми кеңістігіндегі ерекше мекеме деп айтуға толық негіз бар. Оның бүгінгі рөлі қандай? – Орталық ғылыми кітапхана – қазақ ғылымының іргесі қаланған қара…

Халықаралық валюта қорының Қазақстан экономикасының «қызып кету» ықтималдығы туралы ескертуі елдегі қазіргі құрылымдық өзгерістер мен экономикалық трансформацияға қалай әсер етеді, деп жазады Ertenmedia.kz. Экономиканың негізгі макрокөрсеткіштерін мұқият талдау «қызып кету» белгілері емес, керісінше, ел экономикасының сапалы әрі тұрақты даму жолына түскенін айқын көрсетеді. Әдетте экономикадағы «қызып кету» жағдайы экономикалық өсімнің мүмкіндіктен тыс, ресурстар тапшылығына әкелетін қарқынмен жүруін білдіреді. Ал Қазақстанда мұндай белгілер байқалмайды. 2023 жылдан бастап жұмыссыздық деңгейі тұрақты күйде 4,6-4,7% аралығында сақталып келеді. Жалақының өсу қарқыны экономикалық өсім динамикасынан артта қалуда. Бұл «қызып кеткен» экономикаға тән емес. Қазақстанда нақты сектордың (тауар өндірісінің) өсу қарқыны қызмет көрсету секторынан әлдеқайда жоғары:…

Қазақстанда неке мен отбасы құндылықтары, сондай-ақ адамның негізгі құқықтары конституциялық деңгейде күшейтіледі. Бұл өзгерістер Конституциялық комиссияның төртінші отырысында қаралған Ата Заңға енгізілетін түзетулер жобасынан айқын көрініс тапты, деп хабарлайды Ertenmedia.kz. Жобаны таныстырған Конституциялық сот төрағасының орынбасары Бақыт Нұрмұханов Конституцияның «Негізгі құқықтар, бостандықтар мен міндеттер» атты бөлімі жаңа мазмұнмен толықтырылатынын атап өтті. – Ұсынылып отырған өзгерістер ең алдымен адамның ең жоғары құндылық екендігі туралы қағидатқа негізделген. Бұл түзетулер құқықтар мен бостандықтарды қорғау кепілдіктерін күшейтеді. Соның ішінде адамның жеке басына қол сұқпаушылық, цифрлық заманда жеке деректерді қорғау, «Миранда ережесі», ар-намыс пен қадір-қасиетті қорғау нормалары енгізіледі. Әлеуметтік құқықтарды нақтылау және құқықтық анықтық қағидаттарын бекіту…

Мексика шығанағында болған қатты қысқы дауыл АҚШ-тағы мұнай өндірісіне едәуір зиян келтіріп, мұнай бағасының бір күнде шамамен 3%-ға өсуіне себеп болды. Brent маркалы мұнайдың фьючерстік бағасы 3,02%-ға қымбаттап, барреліне 67,57 долларға жетсе, америкалық WTI маркасы 2,9%-ға көтеріліп, 62,39 доллардан саудаланды, деп жазады Ertenmedia.kz. Сарапшылардың есебінше, дауыл салдарынан АҚШ-тағы мұнай өндірушілер тәулігіне 2 миллион баррель, яғни елдегі жалпы өндірістің шамамен 15%-ын жоғалтқан. Бұл жағдай энергетикалық инфрақұрылымға үлкен қысым түсіріп, елдегі электр жүйелерін де әлсіреткен. – Мұндай ауа райы жағдайлары қысқа мерзімдегі жеткізу тәуекелін арттырып, мұнай бағасының өсуіне ықпал етіп отыр, – дейді City Index сарапшысы Фавад Разакзада. Vortexa агенттігінің мәліметінше, дауыл…

Белгілі саясаттанушы Уәлихан Төлешов 500 миллиондық еуропалық Гулливердің оянуы Ақ үй күткеннен жылдам басталғанын айтты, деп жазады Ertenmedia.kz. Жақында ғана Еуроодақ пен Үндістан арасында 2007 жылдан бері сағызша созылған еркін сауда келісімі бекітілді. Әлемдік ЖІӨ-нің шамамен 15%-ын құрайтын бұл келісім еуропалық экспорттың 97 пайызына баж салығын азайтуды не толық алып тастауды көздейді. Үндістан Еуропаға айтарлықтай жеңілдіктер жасап отыр. Айталық, уропалық көліктерге баж салығы 110%-дан 10%-ға, шарапқа 150%-дан 75%-ға дейін төмендетіп, зәйтүн майына, автокөлік бөлшектері мен кейбір өңделген өнімдерге тарифтер мүлде жоймақшы. Осыған қатысты саясаттанушы Уәлихан Төлешов былай дейді: – Еуропа ширек ғасыр уақытын текке жоғалтты. Бастапқыда Оңтүстік Америка елдерімен, кейін Үндістанмен ұзақ…

Алматы қаласындағы №95 мектеп-лицейінің химия пәнінің мұғалімі Татьяна Белоусова білім саласындағы ең мәртебелі халықаралық марапат Global Teacher Prize 2025-2026 байқауының үздік 50 ұстазының қатарына енді, деп жазады Ertenmedia.kz. Мұғалімнің бұл жетістігі Қазақстанның білім саласындағы айрықша табысы ретінде бағалануда. 2025 жылы Global Teacher Prize байқауына әлемнің 130-дан астам елінен мыңдаған ұстаз қатысты. Білім беру сапасына елеулі үлес қосып, кәсіби шеберлігімен ерекшеленген 50 үздік педагог қана қорытынды кезеңге өтті. Сол үздіктер қатарынан қазақстандық ұстаздың көрінуі елдегі білім жүйесінің әлемдік деңгейде мойындалуының нақты дәлелі. Global Teacher Prize марапаты жыл сайын педагогикалық инновацияларды белсенді енгізген, шәкірттері мен әріптестерінің дамуына зор ықпал еткен ұстаздарды анықтайды.…

Қазақ эстрадасының жарқын жұлдызы, талғампаз сәнімен, сырлы үнімен көпшіліктің сүйіктісіне айналған Ерке Есмахан Мальдив аралдарынан ерекше фотоларымен бөлісті, деп жазады Ertenmedia.kz. Әншінің бұл жолғы суреттері бұрынғыдан өзгеше, нәзіктігі мен сұлулығы ерекше байқалады. Еркенің өзі айтқандай, бұл фотосуреттерде халық білетін Ерке емес, жүрегі Райымға ғана ашылатын, күйеуіне ғана арнаған бейнесі көрініс тапқанын байқадық. – Хас сұлу сіздерге бұрыннан таныс Еркені емес, Райым сүйетін Еркені көрсеткім келді. Жанымның жұбы, жүрегімнің егесі болған күйеуімнің камерасы да, өзі де менің осы бұйра-бұйра шаштарыма ерекше ғашық екенін суреттерден-ақ байқаған боларсыздар, – деп Ерке ағынан жарылды. Шынында да, әншінің толқын-толқын болып төгілген қою бұйра шашы жүзіне…

Қазақстанның салық саясаты ірі бизнестің мүддесіне жұмыс істеп, шағын және орта кәсіпкерлікті (ШОК) шеттетіп отыр деген пікір қоғамда жиі көтеріледі, деп жазады Ertenmedia.kz. Ұлттық экономика бірінші вице-министрі Азамат Әмриннің айтуынша, бюджет түсімдерінің құрылымы мен нақты фискалдық шешімдердің сараптамасы басқа көріністі көрсетеді. Соңғы жылдары мемлекет салық жүктемесін біртіндеп ірі бизнеске, әсіресе экспортқа бағдарланған шикізат секторына бағыттап отыр. Фискалдық тәртіптің күшеюі Қазақстанда ШОК негізінен сауда және ауыл шаруашылығы салаларында шоғырланса, ірі бизнес өнеркәсіп, кен өндіру және өңдеу салаларында басымдыққа ие. Осы секторлар бюджет кірісінің негізгі бөлігін қалыптастырып, сонымен қатар ең қатал салықтық реттеуге ұшырайды. Статистикаға сәйкес, ірі компаниялар мемлекеттік бюджетке негізгі донор…

ҚР Көлік министрі Нұрлан Сауранбаев Мәжіліске құны 1800 еуро тұратын италиялық Loro Piana брендінің кепкасын киіп келіп, көзге түсті, деп жазады Ertenmedia.kz. Қарапайым халық министрдің осыншалықты қымбат бас киімі теміржол саласындағы күрделі ахуал кезінде орынсыз екенін жазуда. Нұрлан Сауранбаев «Қазақстан темір жолы» компаниясын ұзақ жыл басқарып, осы қызметінде бірқатар өткір мәселелердің түйінін шеше алмаған басшы ретінде де көптің есінде қалған болатын. Ол компанияны басқарған жылдары елдегі теміржол инфрақұрылымы сын көтермей, апаттардың саны артып, қарыз көлемі еселеп өскен еді. Бұған қоса, теміржол қызметінің тарифтері жыл сайын көтеріле бергені халықтың наразылығын тудырған болатын. Әлеуметтік желілерде тараған видеода министрдің өте қымбат киіммен Парламент ғимаратына кіріп…

Соғыс болып жатқан Украинадан бас сауғалап, Қазақстанға келген Алиша есімді азаматша ойын ортаға салды, деп жазады Ertenmedia.kz. – Қазақстанға Украинадан кішкентай баламмен бірге келдім. Бұл қадам өміріміздің жаңа кезеңіне жол ашты. Біз алғаш күннен бастап қазақ елінің мәдениетімен жақынырақ танысуға, салт-дәстүрін құрметтеуге тырысып келеміз. Балам қазір қазақ балабақшасына барып жүр. Ол сол жерде өз қатарластарымен араласып, қазақ тілін қызығушылықпен үйреніп, ұлттық мәдениетті бойына сіңіріп жатыр. Оның жаңа ортаға тез бейімделіп, күннен-күнге өсіп, өзін еркін сезіне бастағанын байқаймын. Осы елді шын жүректен жақсы көріп қалдық, ендігі болашағымызды Қазақстанмен байланыстыруды қалаймыз, – дейді Алиша. Танымал әнші Ерке Есмахан отбасылық демалысынан тағы да…