Автор: Назым Болатхан

Meta компаниясы Instagram мен Facebook-тің балаларды өзіне тәуелді ететініне қатысты АҚШ штаттары түсірген талап-арыздардың басым бөлігін реттеуге келісті. Корпорация 18 миллиард долларға дейін өтемақы төлеп, жасөспірімдердің әлеуметтік желіде отыратын уақытын қатаң шектемек, деп хабарлайды Ertenmedia.kz Reuters агенттігіне сілтеме жасап. Тараптардың бітімге келуі федералдық деңгейдегі сот процесін тоқтатты. АҚШ штаттары Meta-ны Instagram мен Facebook алгоритмдерін балалардың назарын барынша ұзақ ұстап, оларды платформаларға тәуелді ету үшін әдейі құрастырды деп айыптаған. Калифорния, Колорадо, Кентукки және Нью-Джерси бастапқыда компаниядан шамамен 200 миллиард доллар өндіріп алуды көздеген. Жасөспірімдерге күніне екі сағат беріледі Келісім бойынша Meta алдағы он жыл бойы жасөспірімдердің Instagram мен Facebook-ті пайдалану уақытын…

Астанадағы Maqsut Narikbayev University-де халықаралық қатынастар пәнінен сабақ берген Өзбекстан азаматы Иқбол­жон Қорабоев тыңшылық жасады деген күдікпен ұсталған. 46 жастағы ғалымның қамауда отырғанына екі айға жуықтағанымен, істің нақты мән-жайы мен оның қай мемлекеттің мүддесіне жұмыс істеді деп күдікке ілінгені әлі белгісіз, деп хабарлайды Ertenmedia.kz BBC-дің Өзбек қызметіне сілтеме жасап. Қорабоевтың жақындарының айтуынша, 3 шілдеде азаматтық киімдегі бірнеше адам профессордың Астанадағы үйіне келген. Олар ғалымға тыңшылық жасады деген күдік тағылғанын айтып, өздерімен бірге алып кеткен. Өзбекстанның Әндіжан өңірінде туған профессор Қазақстан Қылмыстық кодексінің 176-бабы бойынша күдікке ілінген. Аталған бап шетелдік азаматтың мемлекеттік құпияны шет мемлекетке немесе ұйымға беруі, жинауы, ұрлауы мен…

Армения алдағы бес жылда Ұжымдық қауіпсіздік туралы шарты ұйымына қайтып оралмайды. Премьер Никол Пашинян тіпті ҰҚШҰ Ереванды мүшеліктен шығарса, мұндай шешімді қуана қабылдайтынын мәлімдеді, деп хабарлайды Ertenmedia.kz. Армения 2024 жылы ұйымдағы қызметін тоқтатқанымен, қағаз жүзінде әлі де ҰҚШҰ мүшесі саналады. «Арменияның ҰҚШҰ-ға қайтып оралу немесе ұйым аясындағы жұмысын қайта бастау жоспары жоқ. ҰҚШҰ жұмысына қайта араласпайтынымызды нық айта аламын», – деді Пашинян. Осылайша Ереван ұзақ уақыт бойы бұлдыр күйде тұрған ұстанымын барынша ашық білдіруде. Алдағы 5 жылда Арменияның Мәскеу жетекшілік ететін әскери-саяси ұйымға қайтар жолы жабық. Пашинянның айтуынша, ҰҚШҰ ішінде Арменияны мүшеліктен шығару мәселесі де талқыланып жатыр. Ұйым жарғысы өз…

Қазақстанда доллар күзге қарай қайта қымбаттап, қазан айында 500 теңгелік психологиялық межеге тақалуы мүмкін. Экономист Руслан Сұлтанов базалық болжамда америкалық валютаның аталған деңгейден асып, тұрақтап қалуы әзірге күтілмейтінін айтты, деп хабарлайды Ertenmedia.kz. Сарапшы Ұлттық экономикалық зерттеулер бюросының есебіне сүйеніп отыр. Базалық сценарий бойынша доллардың орташа бағамы тамызда 470,5 теңге, қыркүйекте 486 теңге болуы ықтимал. Теңгеге түсетін қысым қазан айында күшеймек. Болжамда сол айдағы орташа бағам 499,7 теңге деп көрсетілген. Қарашада доллар 496,6 теңгеге, желтоқсанда 494,2 теңгеге тұрақтауы мүмкін. Демек, негізгі сценарий доллардың күзде қымбаттайтынын көрсеткенімен, жыл соңына дейін 500 теңгеден жоғары орнығып қалатынын меңземейді. Қазан айында межеге барынша жақындаған бағам…

Қазақстан теңгесі 2026 жылдың басынан бері Еуропа мен Азиядағы долларға қатысты ең көп нығайған валюта атанды. Ұлттық валютаның өсуіне қазақстандық мемлекеттік облигацияларға шетелдік инвесторлар тарапынан сұраныстың күрт артуы ықпал еткен. Осылайша Шетел капиталы Қазақстанға үлкен ставка жасады, деп хабарлайды Ertenmedia.kz Financial Times-қа сілтеме жасап. Басылымның есебінше, жыл басынан бері теңге АҚШ долларына қатысты 9,7 пайызға нығайды. Бұл көрсеткіш бойынша Қазақстан валютасын тек Латын Америкасы мен Африканың санаулы елдері ғана басып озған. Шетелдіктердің теңгемен шығарылған мемлекеттік облигацияларға салған қаражаты бір жыл ішінде екі еседен астам өсті. 2025 жылдың маусымында олардың портфелі шамамен 2 млрд доллар болса, биыл маусымда 5 млрд долларға…

Бас мүфти Наурызбай қажы Тағанұлы елде әйелдерге жасалған зорлық-зомбылық туралы суық хабарлар жиілеген тұста арнайы мәлімдеме жасады. Дін қайраткері әйелге қол көтеру ерлікке жатпайтынын айтып, ер азаматтарды ашуын ақылға жеңдіруге шақырды, деп хабарлайды Ertenmedia.kz. Бас мүфтидің айтуынша, адамның өз отбасында жәбір көріп, қорлыққа ұшырауы айрықша ауыр. Өйткені отбасы қорқыныш ордасына емес, әр адам өзін қауіпсіз сезінетін мекенге айналуға тиіс. «Әйел бір шаңырақтың шырағы. Біреудің аялап өсірген қызы, біреудің асыл анасы, біреудің сүйікті жары. Ол жаңа түскен шаңырағына қорғаныш пен жылулық іздеп келеді. Сондықтан ер азаматтың міндеті оған қорқыныш емес, қамқорлық сыйлау», – деді Наурызбай қажы Тағанұлы. ҚМДБ төрағасы Мұхаммед пайғамбардың…

Қазақстанда 20 тамыздан бастап IMEI-коды расталмаған смартфондарды сатуға тыйым салынады. Шектеу Apple, Samsung немесе Xiaomi секілді белгілі бір брендке емес, мемлекеттік жүйеде верификациядан өтпеген әрі елге заңды әкелінгені расталмаған құрылғыларға қатысты, деп хабарлайды Ertenmedia.kz. Жаңа талаптар 2026 жылғы 19 маусымда қабылданған телекоммуникация нарығын дамыту туралы заңда бекітілген. Негізгі нормалар ресми жарияланған күннен кейін 60 күн өткен соң күшіне енеді. Енді сатушы телефонды сатып алушыға ұсынбас бұрын оның IMEI-кодын арнайы мемлекеттік базадан тексеруге міндетті. Тексеру кезінде құрылғының верификациядан өткені, бұғатталмағаны және Қазақстанның ұялы байланыс желісінде қолдануға шектеу қойылмағаны анықталады. Сатушы: телефонның барлық IMEI-кодын сатып алушыға төлем жасалғанға дейін көрсетуге; кодтарды қағаз…

Қазақстандықтар 7 қыркүйектен бастап міндетті және міндетті кәсіптік жарна есебінен жиналған зейнетақы қаражатының 100 пайызына дейін жеке басқарушы компанияларға бере алады. Қазір мұндай мүмкіндік жинақтың 50 пайызымен шектелген, деп хабарлайды Ertenmedia.kz. Жаңа тәртіп салымшыға зейнетақы активін кім басқаратынын өзі таңдауға жол ашады. Азамат жинағын Ұлттық банктің басқаруында қалдыра алады немесе инвестициялық портфельді басқарушыға сеніп тапсырады. Ең маңызды өзгеріс қаражатты жеке басқаруға беру кезінде ең төменгі жеткіліктілік шегі ескерілмейді. Демек, салымшы жинағы белгіленген межеден аспаса да, оны басқарушы компанияға аудара алады. Алайда ақша қолға берілмейді және зейнетақы шотынан шығарылмайды. Қаражат БЖЗҚ жүйесінде қала береді, тек оны инвестициялау міндеті Ұлттық банктен таңдалған…

Белгілі заңгер Айгүл Орынбек Қазақстанда әйелді төмен санап, оны еркектің ырқына бағындыруды насихаттайтын теріс діни ағымдардың ықпалы қайта күшейіп келе жатқанын мәлімдеді. Оның пікірінше, отбасындағы зорлық-зомбылықты жеке адамның ашуымен түсіндіру жеткіліксіз. Қасіреттің тамырында әйелді адам емес, еркектің меншігі ретінде қабылдайтын қауіпті түсінік жатыр, деп хабарлайды Ertenmedia.kz. Орынбек мұндай идеологияның салдары туралы 15 жылдан бері айтып келе жатқанын еске салды. Сол кезде теріс ағымдарға қарсы шыққаны үшін өзін «діннің дұшпаны» деп айыптағандардың енді әйелдердің басындағы қасіретке жауап беретін кезі келгенін айтты. «Мен он бес жылдан бері күресіп келе жатқан теріс ағымдардың нәтижесін ұлтымыз енді көріп жатыр. Көздерің жетті ме? Қайдасыңдар, тек…

Танымал саясаткер Арман Шораев ресейлік боксшыларға халықаралық жарысқа қатысуға рұқсат берген World Boxing федерациясының президенті Геннадий Головкиннің ойына үн қатты деп жазады Ertenmedia.kz. World Boxing атқарушы комитеті 30 шілдеде орыс боксшыларына қойылған шектеулерді алып тастаған. Бұдан былай Ресей өкілдері халықаралық жарыстарға бейтарап мәртебемен емес, өз елінің туы мен әнұранын пайдаланып қатыса алады. Головкиннің шешімі басқыншы елдің саясатын қолдамайтын көпшілік тарапынан қатты қарсылыққа ұшырауда. Осы жайтты еске салған Шораев Головкинге қарата, «есің барда, еліңді тап» деп отыр. «Бір ғана шешіміңмен, осыған дейінгі сый-құрметіңді шелектеп төгіп тастадың. Бүкіл ар-абыройыңды туалетке ағыза салдың. Сен үшін таңғы алтыда төсегінен түрегеліп, қолдау көрсеткен қаншама қазақтың…