Шымкентте ауқымды рейд жүргізушілерге екі жақтан қысым түсірді, деп хабарлайды Ertenmedia.kz.
Әуелі мыңдаған адам әкімшілік жазаға ілікті, артынша көлікке қажетті қарапайым қауіпсіздік заттарының бағасы күрт өсіп кетті. Соның салдарынан айыппұлдан сескенген жұрт автомагазинге лап қойып, нарықта бір күндік дүрбелең туды.
Екі күнде мыңдаған заңбұзушылық тіркелді
Жедел-профилактикалық шараның алғашқы 48 сағатында Шымкент полицейлері 3625 құқықбұзушылық дерегін тіркеген. Негізгі себеп көлікте жол ережесі талап ететін міндетті қауіпсіздік жиынтығының болмауы.
Қолданыстағы талап бойынша әр жүргізушінің көлігінде толық медициналық дәрі қобдишасы, жарамды өртсөндіргіш, апат белгісі және жарық қайтаратын жилет болуы тиіс. Әсіресе тасжолда түнгі уақытта көліктен шығатын адам үшін әлгі жилет міндетті саналады.
Көп жүргізуші осы заттарды жылдар бойы елемей келгенін жасырмайды. Бірақ тексеріс күшейген сәтте бәрі бірден керек болып шыға келді.
Рейд дүкенге де жетті
Жолдағы бақылау күшейген соң жұрт жаппай автомагазинге ағылған. Сұраныстың күрт өсуі бірден бағаға әсер еткен. Кәсіпкерлердің айтуынша, дәрі қобдишасы мен жарық шағылыстыратын жилет секілді тауардың айлық қоры бір тәулікте таусылып кеткен.
Әсіресе жилет бағасы қатты құбылған. Бұрын орта есеппен 1000 теңге тұрған тауар рейд күндері 2500–3000 теңгеге дейін көтерілген. Ал көтерме бағасының өзі 1000 теңгеден 1800 теңгеге жеткен.
Осыдан кейін жұрт наразылығы да күшейді. Кеше ғана елеусіз жатқан зат бүгін айыппұлдан құтқаратын тауарға айналып, бағасы әп-сәтте екі-үш есеге өскен.
Жүргізушілер не дейді
Қала тұрғындарының бір бөлігі мұндай міндетті талап жайлы әлеуметтік желіден ғана білгенін айтып отыр. Солардың бірі Нұртаза Тойшиев жарық қайтаратын жилет қажет екенін желідегі ақпараттан көріп, баға әбден шарықтап кетпей тұрғанда алып үлгергенін айтқан.
Осындай пікірлерден бір жайт анық байқалады: рейд тек тәртіп бұзғандарды емес, ақпараттан тыс қалғандарды да әбігерге салған.
Сатушылар өздерін қалай қорғайды
Арнайы тауар сататын дүкен иелері бағаны өздері қолдан көтермедік деген уәж айтады. Олардың сөзінше, бөлшек саудадағы өсім тікелей жеткізушілердің бағасына байланған.
Кәсіпкер Дияр Еркінұлының түсіндіруінше, бір айда әрең өтетін тауар бір күнде сатылып кеткен. Соған байланысты жаңа партияны қымбат бағамен алуға тура келген. Оның айтуынша, көтерме сатушылар сұраныс күрт артқан соң бағаны бірден өсірген.
«Біз бір айда сататын тауар бір күнде өтіп кетті. Көтерме баға дүрлікпе кезінде өсіп кеткендіктен, үстіне бар болғаны 200 теңге шамасында ғана аз маржа қосуға мәжбүр болдық», дейді сатушы.
Яғни дүкендер жұрттың ашуын көтерсе де, өздері де қымбаттаған нарықтың ішінде қалғанын алға тартып отыр.
Мәселенің екінші жағы да бар
Полиция қауіпсіздік құралын көлікте алып жүру айыппұлдан құтылу үшін ғана керек емес екенін еске салады. Өртсөндіргіш пен дәрі қобдишасы төтенше жағдайда адам өміріне араша түсуі мүмкін. Ал жарық шағылыстыратын жилет жол үстінде жүргізушінің өзін көзге көрінетін етеді.
Соңғы рейд кезінде хаттама толтыруға ең жиі себеп болған да дәл осы жилет жетіспеуі. Демек, көп жүргізуші үшін жаңа талап әлі толық сіңбеген.
Алдын ала қамданбағанның шығыны көбейеді
Мамандар жүргізушілерге тексеріс басталғанын күтпей, көліктегі жабдықты алдын ала қарап жүруге кеңес береді. Дәрі қобдишасындағы дәрінің жарамдылық мерзімі, өртсөндіргіштегі қысым, апат белгісінің болуы бәрі дер кезінде тексерілуі керек.
Шымкенттегі соңғы көрініс бір шындықты айқын көрсетті: жолдағы талапты елемеу тек айыппұлмен бітпейді. Артынша дүкенге жүгіріп, бұрынғыдан бірнеше есе қымбат тауар алуға мәжбүр боласың.
📌 Ertenmedia-ның Telegram арнасына жазылыңыз: қысқа әрі нұсқа, ең өзекті ақпарат осында!
