Таяу Шығыс шиеленісі, әсіресе Иран маңындағы жағдай мен Ормуз бұғазына қатысты тәуекелдер Қазақстан теміржол инфрақұрылымын дамыту жобасына жаңа серпін беріп отыр, деп жазады Ertenmedia.kz.
Әңгіме Еуропалық одақ пен Қытай нарығын байланыстыруға бағытталған шамамен 10 млрд долларлық теміржол жобасы туралы болып отыр. Әлемдік саудада теңіз жолдарының қауіпсіздігіне қатысты алаң күшейген сайын, құрлық арқылы өтетін балама бағыттарға қызығушылық артып келеді.
Бұл жерде Қазақстан үшін негізгі мүмкіндік Орта дәліз. Транскаспий бағыты Қазақстан, Әзербайжан, Грузия және Түркия арқылы өтіп, Қытай мен Еуропаны Ресей аумағын айналып байланыстырады. Ресей арқылы өтетін дәстүрлі транзит қысқарғаннан кейін бұл бағыттың маңызы айтарлықтай өсті.
Қазақстан ұлттық операторы жүк тасымалына сұраныс артқан тұста теміржол қуатын кеңейтіп, инфрақұрылымды жаңғыртуға кірісті. Ел 2030 жылға қарай негізгі маршруттардың өткізу қабілетін 100 млн тоннаға дейін жеткізуді жоспарлап отыр.
Bloomberg мәліметінше, қытайлық жүк жөнелтушілер теңіз бағытының орнына құрлықтағы маршруттарға жиі бет бұра бастаған. Себебі құрлық жолы жеткізу мерзімін нақтырақ жоспарлауға және логистикалық тәуекелді азайтуға мүмкіндік береді.
Иран төңірегіндегі әскери-саяси белгісіздік пен Ормуз бұғазындағы ықтимал қауіп мұндай таңдауды одан әрі күшейтіп отыр. Ормуз – әлемдік мұнай тасымалы үшін аса маңызды су жолы. Ондағы кез келген тұрақсыздық тек энергия нарығына емес, жаһандық логистикаға да әсер етеді.
Қазақстан үшін бұл жағдай тәуекелмен қатар мүмкіндік те ашып отыр. География енді жай картадағы орын емес, экономикалық артықшылыққа айналып келеді. Егер ел теміржол, порт, кеден, цифрлық бақылау және логистикалық сервисті қатар дамыта алса, Орта дәліз Еуразиядағы ең маңызды сауда күретамырларының біріне айналуы мүмкін.
Қазіргі әлемде жүк қай жолмен жүрсе, капитал да сол жолға қарай ығысады. Сондықтан Қазақстанның теміржол жобасы тек көлік инфрақұрылымы емес, елдің транзиттік салмағын арттыратын стратегиялық бағыт ретінде қаралып отыр.
📌 Ertenmedia-ның Telegram арнасына жазылыңыз: қысқа әрі нұсқа, ең өзекті ақпарат осында!
