Автор: Нұрлан Жұмахан

Қазақстан қалаларын жылусыз қалдырған апаттар аяқ астынан пайда болған жоқ. Экс-премьер Әкежан Қажыгелдин Elmedia Kazakhstan арнасында энергетикадағы бүгінгі дағдарыстың тамыры Назарбаев билігі тұсында стратегиялық активтердің қалай және кімдерге берілгенінен басталатынын айтты, – деп жазады Ertenmedia.kz. Елдегі электр және жылу желілерінің тозуы кей өңірде 80 пайызға жақындады. Қазандықтар істен шығып, құбырлар жарылып, тұтас қалалар қыс ортасында жылусыз қалған кезде билік меншік иелерінің станцияларды жаңартпай, пайдасын ғана алғанын ашық айта бастады. Алайда жауапкершілікті бірнеше кәсіпкерге ысыра салу отыз жыл бойы қалыптасқан саяси-экономикалық жүйенің рөлін жасырады. Халыққа берілмей жетпей қалған байлық Әкежан Қажыгелдин басқарған Үкімет 1997 жылдың күзінде қызметтен кеткен. Сол кезге дейін…

24 қыркүйекте Қазақстанның басым бөлігінде жауын-шашынсыз ауа райы сақталады. Елдің батысында шаңды дауыл болжанса, солтүстік өңірлерде жаңбыр жауып, жел екпіні секундына 20 метрге дейін күшейеді, – деп жазады Ertenmedia.kz. «Қазгидромет» мәліметінше, Астанада көшпелі бұлт шығып, жауын-шашын болмайды. Түнде ауа температурасы +5…+7 градус, күндіз +19…+21 градус болады. Жел жылдамдығы секундына 5-10 метрге жетеді. Алматыда да жауын-шашын күтілмейді. Түнде +12…+14 градус, күндіз +25…+27 градус жылы болады. Шымкентте ауа температурасы түнде +12…+14, күндіз +27…+29 градусқа жетеді. Батыста ең ыстық ауа райы Ақтауда тіркелмек. Қалада күндіз +32…+34 градус, түнде +20…+22 градус болады. Атырауда күндіз +28…+30 градус жылы болып, жел екпіні секундына 15-18 метрге дейін…

Антропогендік климат өзгерісі Жердегі орташа температураның көтерілуін жалғастырып жатқанда, ғалымдар ғаламшарды жасанды жолмен салқындату тәсілдерін зерттеуде. Алайда теңіз бұлттарын ағарту технологиясы Тынық мұхитындағы аса маңызды климаттық айналымды бұзуы ықтимал, – деп жазады Ertenmedia.kz. Ұсынылып отырған әдіс мұхит үстіндегі аласа бұлттарды жарығырақ етіп, олардың Күн сәулесін ғарышқа көбірек шағылыстыруына негізделген. Осылайша Жер бетіне түсетін күн энергиясы азайып, температураның өсуі баяулауға тиіс. Бір қарағанда, тәсіл қарапайым әрі тез жүзеге асатындай көрінеді. Бірақ климат өзара тығыз байланысқан күрделі жүйе болғандықтан, мұхиттың бір бөлігін салқындату мыңдаған шақырым жердегі жауын-шашынға, желге және ауыл шаруашылығына әсер етуі ықтимал. Калифорния университетінің зерттеушілері жүргізген модельдеу осындай қауіптің бірін…

Қазақстан тұмау мен ЖРВИ таралатын кезекті эпидемиялық маусымға кірді. Дәрігерлер алдын алу шараларын қазірден қолға алып, халық арасында кең тараған күмәнді «емдеу» тәсілдерінен бас тартуға кеңес береді, – деп жазады Ertenmedia.kz. Денсаулық сақтау министрлігінің дерегінше, қыркүйек айының басынан бері елде 52 мыңға жуық ЖРВИ жағдайы тіркелген. Көрсеткіш былтырғы сәйкес кезеңмен салыстырғанда 1,8 есе төмен. Әзірге тұмау және бұрын белгісіз болған жаңа респираторлық вирустар анықталмаған. 2026-2027 жылғы маусымда A(H1N1)pdm09, A(H3N2) және Victoria желісіндегі В тұмауы вирустарының қатар айналымда болуы болжанып отыр. COVID-19 да жоғалған жоқ, алайда қазір басқа маусымдық инфекциялармен бірге таралып жүр. Жаппай карантинге әкелетін жаңа пандемия туралы болжам жасалған…

Жетісу облысында биыл ашу жоспарланған үш экопарктің соңғысы пайдалануға берілді. Текелі қаласындағы «Серкесай» экопаркі табиғат аясындағы демалыс пен белсенді туризмді ұштастыратын жаңа орынға айналмақ, – деп жазады Ertenmedia.kz. Жаңа нысан Мемлекет басшысының тапсырмасы және «Таза Қазақстан» жалпыұлттық бағдарламасы аясында құрылды. Бұған дейін Сарқан ауданында «Қойтас», Талдықорған қаласында «Тасбақа» экопарктері ашылған еді. Үш нысанның инфрақұрылымы облыс әкімінің қолдауымен жасақталды. Ашылу рәсіміне қала тұрғындары мен қонақтары, кәсіпкерлер, қолөнершілер, спортшылар және туризм саласының өкілдері қатысты. Өңір басшысының атынан жұртшылықты облыс әкімінің орынбасары Марлен Көлбаев құттықтады. Ол экопаркті дамыту жұмысы алдағы уақытта да жалғасатынын айтты. «Серкесайда» демалушыларға арналған қосымша орындар салынып, жарықтандыру, бейнебақылау және…

Мектепте берілетін білім адамның болашақ кәсібі мен өмірлік бағытына негіз қалайды. Белгілі кәсіпкер және қоғам қайраткері Жұмабек Жанықұлов жастарды іргелі пәндерді елемей кетпеуге шақырды, – деп жазады Ertenmedia.kz. Жұмабек Жанықұловтың айтуынша, оқушы математика, физика және химия секілді негізгі пәндерді жақсы меңгеруге тиіс. Өйткені аталған пәндер баланың логикалық ойлауын, есептеу қабілетін және күрделі мәселені талдау дағдысын дамытады. Мектептегі білімнің олқылығы кейін жоғары оқу орнында немесе кәсіби ортада анық сезіледі. Кәсіпкер үлкен жетістікке жету үшін адамның бойында мақсатпен қатар мықты білім қоры болуы қажет деп санайды. Ал мұндай қор бір күнде қалыптаспайды. Оның алғашқы әрі ең маңызды бөлігі мектеп қабырғасында қаланады. Жұмабек…

Әлемдегі ірі контейнер тасымалдаушылардың бірі MSC өзінің MEDLOG логистикалық компаниясы арқылы Қазақстан нарығына шығады. Серіктестік Құрық портын дамытуға және Орталық Азия жүктерінің Түркия мен Еуропаға шығуын кеңейтуге бағытталған, – деп жазады Ertenmedia.kz. SEMURG INVEST пен MSC Group құрамындағы MEDLOG Poti LLC Женевада Sarzha Logistics компаниясындағы стратегиялық әріптестік туралы сатып алу-сату шартына қол қойды. Мәміле аяқталғаннан кейін MEDLOG пен SEMURG аталған компанияның тең құқылы серіктесіне айналады. Тараптар жергілікті инфрақұрылым мен халықаралық логистикалық желіні біріктіруді көздеп отыр. Келісім Президент Қасым-Жомарт Тоқаевтың 2026 жылғы маусымда Брюссельде MSC компаниясының аға вице-президенті Эдуард Сигристпен кездесуінен кейін жасалды. Келіссөзде Қазақстандағы контейнерлендіру деңгейін көтеру, Орта дәлізді және…

Қазақстанда инфляцияның баяулауы базалық мөлшерлеменің төмендеуіне және несиенің қолжетімді болуына жол ашуы мүмкін. Үкімет мұндай өзгеріс инвестициялық белсенділікті арттырып, экономиканың әрі қарай өсуіне серпін береді деп күтеді, – деп жазады Ertenmedia.kz. Ұлттық экономика вице-министрі Арман Қасенов болжамын Kazakhstan Insurance Forum 2026 алаңында айтты. Оның сөзінше, Үкімет инфляция шарықтау шегіне 2025 жылдың күзінде немесе жыл соңында жетеді деп күткен. Кейін қабылданған инфляцияға қарсы шаралар баға өсімін біртіндеп баяулата бастаған. «Инфляцияның әрі қарай төмендейтініне сенеміз. Былтырғы күзде немесе жыл соңында оның ең жоғары деңгейіне жететінімізді агенттіктермен алдын ала талқыладық. Содан кейін инфляцияға қарсы шаралар баға өсімін біртіндеп баяулатты. 2028 жылдан бастап төмендеу…

Жаңа iPhone сатып алу отбасылық бюджетке жүздеген мың теңге салмақ салуы мүмкін. Қазіргі смартфон негізгі міндеттерді әлі де дұрыс атқарып тұрса, бірнеше қарапайым әрекет арқылы оның қызмет мерзімін ұзартуға болады, – деп жазады Ertenmedia.kz. Алдымен аккумулятордың жағдайын тексерген жөн. Телефонды күніне бірнеше рет қуаттауға тура келсе немесе заряд пайызы жылдам төмендесе, мәселе батареяның тозуынан болуы ықтимал. Қажетті ақпарат «Баптаулар» бөліміндегі «Аккумулятор» және «Аккумулятор күйі» мәзірінде көрсетіледі. Максималды сыйымдылық 80 пайызға жақындаса немесе одан төмендесе, аккумулятор ауыстыру мәселесін қарастырған дұрыс. Apple мәліметінше, iPhone 14 және одан бұрынғы модельдердің батареясы қалыпты жағдайда 500 толық қуаттау циклінен кейін бастапқы сыйымдылықтың 80 пайызын сақтауға…

Шымкенттегі екі ірі инфрақұрылым нысанына қосымша 33,5 млрд теңге бөлінді. Қаржы жаңа перинаталдық орталық пен халықаралық әуежайдың екінші ұшу-қону жолағын салуға бағытталады, – деп жазады Ertenmedia.kz. Жалпы соманың 10 млрд теңгесі медициналық нысанға беріледі. Қалған 23,5 млрд теңге жаңа ұшу-қону жолағының құрылысын жалғастыруға жұмсалады. Екі жоба да халқы жылдам өсіп келе жатқан мегаполистің инфрақұрылымдық тапшылығын азайтуға тиіс. Перинаталдық орталық Ақжайық шағынауданында салынып жатыр. Құрылыс жұмысы 2026 жылғы қаңтардың соңында басталған. Жаңа медициналық мекеме 200 төсекке есептеліп, жылына шамамен 7 мың босанушыны қабылдай алады. Орталықта ана мен нәрестеге медициналық көмектің толық циклі көрсетіледі. Акушерлік, гинекология және неонатологиямен қатар күрделі патологиясы бар…