Қазақстанның сақтандыру нарығы бір жылда 26,8%-ға өсіп, 4,8 трлн теңгеге жетті. Бірақ III тоқсанның басты нәтижесі осы көрсеткіштің астарында жатыр: өмірді сақтандыру бүкіл нарық активтері өсімінің 100%-дан астамын қамтамасыз етті, деп хабарлайды Ertenmedia.kz.
Іс жүзінде зейнетақы жинақтары сақтандыру секторының қайта құрылуын жеделдетіп отыр.
Өмірді сақтандыру үстем бағытқа айналуда
III тоқсанда life-компаниялардың активтері 365 млрд теңгеге (+13,6%) өсті, ал жалпы сақтандыру активтері 39,9 млрд теңгеге (-2,3%) азайды. Нәтижесінде бүкіл нарық 325,1 млрд теңге қосты.
Өмірді сақтандырушылардың активтері алғаш рет 3 трлн теңгеден асып, 3,05 трлн теңгеге жетті. Бір жыл ішінде олар 45,2%-ға ұлғайды, ал жалпы сақтандыру небәрі 3,3%-ға ғана өсті.
Life-сегментінің үлесі 2023 жылдың соңындағы 44,8%-бен салыстырғанда 64,1%-ға жетті. Үш жылдан аз уақыт ішінде нарықтың құрылымы айтарлықтай өзгерді.
Зейнетақы қаражаты өсімді жеделдетті
БЖЗҚ деректеріне сәйкес, тоғыз ай ішінде сақтандыру ұйымдарына 564,4 млрд теңге зейнетақы жинағы аударылған.
Оның 271,6 млрд теңгесі тек III тоқсанға тиесілі болды. Бұл алдыңғы жартыжылдықтағы көлеммен бірдей дерлік (292,8 млрд теңге).
ҚНРДА да сегіз ай ішінде зейнетақы аннуитетін сақтандыру бойынша сыйлықақылардың жылдық мәнде 105,9%-ға өскенін тіркеді.
Ықтимал факторлардың бірі – зейнетақы жинақтарының ең төменгі жеткіліктілік шегінің өсуі. Салымшылардың бір бөлігі үшін қаражатты тұрғын үй мен емделуге мерзімінен бұрын пайдалану мүмкіндіктері қысқарды, ал белгіленген шарттар сақталған жағдайда зейнетақы аннуитеті балама ретінде сақталып қалды.
Активтер табысқа қарағанда жылдамырақ өсуде
Бұл ретте басты қаржылық қайшылық туындайды. Life-компанияларға сақтандыру резервтерінің 76,1%-ы және тоғыз айдағы сыйлықақылардың 64,3%-ы тиесілі. Ал III тоқсанда олардың жаңа сыйлықақылардағы үлесі шамамен 73%-ға жетті.
Дегенмен, сақтандыру нарығының 87,8 млрд теңгелік жиынтық таза табысының 92,9%-ын жалпы сақтандыру компаниялары тапты.
Life-сегмент тоғыз айда небәрі 6,3 млрд теңге таза пайда тапты, ал тікелей III тоқсанда шамамен 4,4 млрд теңге көлемінде жиынтық шығын тіркеді.
Неліктен? Зейнетақы аннуитеті сақтандырушының активтерін де, болашақ төлемдер бойынша міндеттемелерін де бір мезгілде ұлғайтады. Тек III тоқсанда life-компаниялардың сақтандыру резервтері 346,6 млрд теңгеге өсіп, 2,5 трлн теңгеге жетті.
Сондықтан сыйлықақылар мен активтердің ұлғаюы табыстың дәл сондай өсіміне кепілдік бермейді. Өмірді сақтандыру үшін инвестициялық кірістілік, ұзақ мерзімді міндеттемелерді басқару және капиталдың жеткіліктілігі шешуші мәнге ие.
Қаржы нарығы үшін не өзгеріп жатыр?
Өмірді сақтандыру компаниялары біртіндеп анағұрлым маңызды институционалдық инвесторларға айналуда. Олар болашақ сақтандыру төлемдерін ескере отырып орналастырылуы тиіс ұзақ мерзімді зейнетақы қаражатын шоғырландырады.
Бұл инвестициялық портфельдердің сапасы мен активтер мен міндеттемелерді басқарудың маңыздылығын арттырады.
Қазақстанның сақтандыру нарығы құрылымын өзгертіп жатыр: жалпы сақтандыру пайда бойынша көшбасшылықты сақтап отырса, өмірді сақтандыру активтер, резервтер және сыйлықақылар бойынша үстемдік етуде. Сектордың одан әрі дамуы зейнетақы қаражатының өсіп келе жатқан көлемін тұрақты инвестициялық кірістілікке және сенімді ұзақ мерзімді төлемдерге айналдыру қабілетіне байланысты болмақ.
📌 Ertenmedia-ның Telegram арнасына жазылыңыз: қысқа әрі нұсқа, ең өзекті ақпарат осында!
