Еңбек адамы күн сайын көзге көп түсе бермесе де ел экономикасының тұрақты дамуына күнделікті үлес қосатыны анық. Ertenmedia.kz тілшілері «Ақнефть» тұз зауытының операторы Гүлдана Кесекованың еңбегімен танысып, аз-кем сұхбат құрды. Өз кезегінде кейіпкеріміз өндірістегі оператор жұмысының қыр-сырын, еңбек адамының қоғамдағы орны мен жұмысшы кәсіптің қадірі туралы көкейде жүрген ойларымен бөлісті.
– Гүлдана ханым, сіз үшін еңбек адамы деген ұғым нені білдіреді?
– Еңбек адамы дегенде мен ең алдымен күн сайын өз міндетін үнсіз атқарып жүрген қарапайым маманды елестетемін. Ол зауытта, далада, цехта, ауруханада, мектепте немесе басқа салада жүруі мүмкін. Ең бастысы өз ісіне адал болуы.
Біз өндірісте жұмыс істейміз. Мұнда әр адамның еңбегі бір-бірімен байланысты. Бір маман өз міндетін дұрыс атқармаса, бүкіл желінің ырғағына әсер етеді. Сондықтан еңбек адамы елдің тіршілігін ұстап тұрған нақты күш деп ойлаймын.
Бізде әр ауысым тәртіппен басталады. Ең алдымен жұмыс орнын қабылдаймыз, құрылғының жағдайын қараймыз, көрсеткіштерді тексереміз. Өндірісте ұсақ нәрсе жоқ. Бір қарағанда бәрі қалыпты тұрған сияқты көрінуі мүмкін, бірақ оператор әр дыбысқа, әр көрсеткішке, әр өзгеріске мән беруі керек.
Құрылғы қалай жұмыс істеп тұр, технологиялық процесс дұрыс жүріп жатыр ма, қауіпсіздік талабына сай ма соның бәрін бақылау біздің міндетімізге кіреді.
– Оператор жұмысы сырт көзге қарапайым көрінуі мүмкін, шын мәнінде қандай жауапкершілік бар?
– Иә, сырттан қараған адам оператор жай ғана бақылап отырады деп ойлауы мүмкін. Бірақ өндірісте бақылаудың өзі үлкен жауапкершілік. Өнім сапасы, технологиялық желінің тоқтамауы, еңбек қауіпсіздігі бәрі уақытылы қадағалауға байланысты.
Егер бір көрсеткіш өзгерсе, оны дер кезінде байқау керек. Уақытында әрекет етсең, мәселе үлкеймейді. Ал назардан тыс қалса, өндірістің ырғағы бұзылуы мүмкін. Сондықтан операторға сабыр, зейін, ұқыптылық және тәжірибе қажет.
– Тұз өндірісінің өз ерекшелігі қандай?
– Тұз күнделікті өмірде бәріміз қолданатын өнім. Бірақ оның дайын болып дастарқанға немесе өндіріс орындарына жетуі оңай шаруа емес. Әр кезеңнің өз тәртібі бар. Шикізаттан бастап дайын өнімге дейінгі жолда технология сақталуы керек.
Өнімнің сапасы тұрақты болуы үшін құрылғылар дұрыс жұмыс істеуі қажет. Біз сол процестің бір бөлігін қадағалаймыз. Адамдар тұзды қарапайым өнім деп қабылдайды, ал зауыт ішінде оның артында қаншама еңбек тұрғанын көресің.
Өндіріс адамды жинақылыққа үйретеді. Мұнда кешігуге, салғырт қарауға, «кейін істеймін» деуге болмайды. Әр нәрсенің уақыты бар. Әр маман өз орнында болуы керек. Осындай ортада жүрген соң адам жауапкершілікке үйренеді. Үйде де, өмірде де тәртіпке көбірек мән бересің. Себебі өндірісте қалыптасқан әдет күнделікті тіршілікке де сіңеді.
– Қиындықтар кездесе ме?
– Қиындықсыз жұмыс болмайды. Кейде ауысым ауыр өтеді, кейде техникалық мәселе шығады. Мұндай кезде адам сабыр сақтауы керек. Бізде әркім өз жұмысын біледі, бір-біріне көмектеседі. Өндірісте жалғыз жүріп нәтиже шығару қиын. Команда мықты болса, қиындық та жеңілірек еңсеріледі. Мен үшін ең маңыздысы жұмысқа немқұрайды қарамау. Қиын күннің өзі тәжірибе береді.
– Әйел адам үшін өндірісте жұмыс істеу ауыр емес пе?
– Ауыр тұсы бар, бірақ әйел адамның қолынан келмейді деп айту дұрыс емес. Қазір әйелдер өндірісте де, техника саласында да, басқару жұмысында да еңбек етіп жүр.
Біздің жұмыста күштен бұрын ұқыптылық, зейін, тәртіп маңызды. Әйелдер осы қасиеттерімен өндірісте өз орнын таба алады. Мен өз еңбегімнен ұялмаймын, керісінше мақтанамын.
Қазір көп адам кеңседе отыратын немесе сырт көзге әдемі көрінетін мамандықтарға қызығады. Бірақ елдің күнделікті тіршілігін ұстап тұрған мамандық көп. Зауыттағы оператор, дәнекерлеуші, механик, жүргізуші, зертхана маманы, қойма қызметкері бәрі қажет. Солар болмаса, өндіріс жүрмейді. Өндіріс жүрмесе, экономика да әлсірейді. Сондықтан жұмысшы адамға құрмет сөз жүзінде ғана емес, нақты көзқараста көрінуі керек.
– Сіз үшін жұмыстағы ең үлкен қуаныш не?
– Ең үлкен қуаныш ауысымды аман-есен, жоспарға сай аяқтау. Өндіріс тоқтамай, өнім сапалы шығып, бәрі қауіпсіз өткен кезде көңіл тынышталады. Кей адам үшін бұл қарапайым нәрсе шығар.
Бірақ өндірісте жүрген адам оның артында қанша жауапкершілік барын біледі. Тағы бір қуаныш әріптестеріңмен тіл табысып, бір команда болып жұмыс істеу. Жақсы орта болса, жұмыс та жеңілдейді.
Еңбек мені шыдамға, тәртіпке, жауапкершілікке үйретті. Адам қандай жұмыста жүрсе де, соған адал болса, оның еңбегі зая кетпейді. Бүгін кішкентай көрінген міндет ертең үлкен тәжірибеге айналады. Мен осыны өз өмірімнен көріп жүрмін. Еңбек адамды өсіреді, мінезін қалыптастырады, өмірге нық қарауға үйретеді.
– Жастарға қандай кеңес айтар едіңіз?
– Жастарға ең алдымен еңбектен қашпаңдар дер едім. Қазір мүмкіндік көп, бірақ сол мүмкіндікті пайдалану үшін табандылық керек. Бірден жеңіл жол іздеудің қажеті жоқ. Кез келген кәсіптің басында үйрену, қателесу, қайта тұру бар. Жұмысшы мамандықты төмен көруге болмайды. Қолыңнан іс келсе, жауапкершілігің болса, қай салада да қадірің болады. Адамды өсіретін атақ емес, адал еңбек.
– Гүлдана ханым, ашық әңгімеңізге рахмет! Еңбегіңіз жансын!
📌 Ertenmedia-ның Telegram арнасына жазылыңыз: қысқа әрі нұсқа, ең өзекті ақпарат осында!
