Қазақстанда жер қойнауын пайдалану саласына инвестиция артып келеді. Энергетика министрлігі мұнай-газ және көмір саласының қорытындысын ұсынды. Мәліметті вице-министр Ерлан Ақбаров Орталық коммуникациялар қызметінде айтты. Ол геологиялық барлау, өндіріс және инвестиция мәселесіне тоқталды, деп жазады Ertenmedia.kz.
Қазір көмірсутек өндіру секторында 317 келісімшарт бар. Оның бәрі жер қойнауын пайдалануға қатысты. Соның 138-і терең геологиялық зерттеудің толық циклін қамтиды. Мұндай жобалар ресурстық базаны жүйелі толықтыруға жол ашады.
Жобаларды іске асыруға 215 инвестор тартылған. Белсенді келісімшарттың басым бөлігі батыс өңірлерде шоғырланған. Шамамен 72 пайызы Атырау, Маңғыстау және Ақтөбе облыстарына тиесілі.
Өндірістік қызмет Қызылорда облысында да жүріп жатыр. Каспий теңізінің қазақстандық секторындағы учаскелер де қамтылған. Министрлік осы бағыттағы жұмысты тұрақты бақылауда ұстайды.
Ведомство үшін басты басымдық – міндеттеменің сапалы орындалуы. Әсіресе инвесторлардың өңір алдындағы жауапкершілігі маңызды. Әлеуметтік жоба мен ғылыми бағытқа бөлінетін қаржы назарда тұр.
Қазақстанда ірі жер қойнауын пайдаланушылар тұрақты жұмыс істейді. Олардың қатарында «Теңізшевройл» компаниясы бар. «Қарашығанақ Петролиум Оперейтинг» те ірі оператор саналады. «Норт Каспиан Оперейтинг Компани» де негізгі ойыншыға жатады.
2025 жылы және 2026 жылдың алғашқы тоқсанында өндіруші компаниялар батыс өңірлерге 59 млрд теңге бөлді. Қаржы әлеуметтік даму жобаларына бағытталды. Қазақстандық мамандарды оқытуға да қомақты қаражат қаралды.
Мамандардың біліктілігін арттыруға ерекше көңіл бөлінді. Қолданбалы ғылыми-зерттеу жұмысы да қаржыландырылды. Тәжірибелік-құрастырылымдық бағытқа да ақша бөлінді. Жалпы сома 32 млрд теңгеден асты.
Нарықтағы өзгеріс геобарлау саясатын жаңартуды талап етеді. Сондықтан министрліктер шетелдік капитал тарту тетігін күшейтіп жатыр. Қабылданған заңнамалық түзету талап ашықтығын арттыруға бағытталған.
Геологиялық барлау Қазақстанның стратегиялық бағытына айналды
Жаңа нормалар отандық геологияның бәсекесін күшейтуі тиіс. Сонымен қатар шөгінді бассейндер қайта бағаланды. Бағалауға цифрлық параметрлер мен жаңа алгоритмдер енгізілді. Қабаттарды талдау жүйесі де жаңартылды.
Соның нәтижесінде көмірсутек ресурсының болжамды көлемі өсті. Қазақстанның әлеуеті 76 млрд тоннаға дейін бағаланды. Негізгі қор Каспий жағалауы ойпатында шоғырланған. Үстірт-Бозашы және Оңтүстік Торғай ойпаттары да маңызды.
Инвестор тиімділігін бағалауда ел ішіндегі құн маңызды өлшемге айналды. Яғни қаражаттың Қазақстан экономикасында қалуы есепке алынады. Министрлік ірі өнеркәсіп компанияларымен арнайы жоспар іске асырып жатыр.
Бесжылдық жоспар жергілікті жеткізілімді көбейтуге бағытталған. Отандық кәсіпкерлердің мұнай-газ қызметіне қатысуы да кеңейеді. Технологиялық оқшаулау осы жұмыстың негізгі бөлігі саналады.
Инвестициялық тұрақтылық көмір өнеркәсібінде де байқалады. Саланы жаңғыртуға тұрақты қаржы бөлініп келеді. Былтыр көмір өндірісі қуатына салынған расталған инвестиция шамамен 692 млрд теңге болды.
Бұл қаражат өндірістің үздіксіз жұмысын қамтамасыз етуге бағытталды. Тұтынушыға қажет шикізатты уақытылы жеткізу де маңызды. Көмір өндіру және дайындау жұмысы осы қаржы арқылы күшейеді.
Ерлан Ақбаров министрліктің стратегиялық міндетін де атап өтті. Негізгі мақсат – саланың тұрақты дамуын қамтамасыз ету. Ол үшін геологиялық барлау кеңейтіледі. Қолданыстағы кен орындары тиімді игеріледі.
Сонымен бірге заманауи технология енгізу жалғасады. Ірі мұнай-газ жобасына отандық кәсіпорын көбірек қатысуы керек. Министрлік осы бағытты басым міндет ретінде қарайды.
Мұндай кешенді тәсіл энергетикалық қауіпсіздікті нығайтады. Қазақстанның ресурстық базасы да ұзақ мерзімге толықтырылады. Саладағы инвестиция мен әлеуметтік жауапкершілік қатар жүруге тиіс.
📌 Ertenmedia-ның Telegram арнасына жазылыңыз: қысқа әрі нұсқа, ең өзекті ақпарат осында!
