Жаңа туған нәрестені өмірге әкелу қуаныш сыйлағанымен, көптеген ана үшін ауыр эмоционалдық сынаққа айналады. WebMD жариялаған соңғы зерттеу деректеріне сәйкес, АҚШ-тағы жас аналар босанғаннан кейінгі күйзелістен басқа елдердегі әйелдерге қарағанда әлдеқайда баяу айығады, тіпті ауру белгілері бала алты жасқа толғанға дейін созылуы мүмкін, деп хабарлайды Ertenmedia.kz.
Алты жылға дейін созылатын ауыр кезең
Қоғамда босанғаннан кейінгі көңілсіздік («baby blues») небәрі бірнеше аптада өтеді деген түсінік қалыптасқан. Алайда клиникалық күйзеліс одан әлдеқайда ұзаққа созылып, жылдар бойы ананың өмір сүру сапасына кері әсерін тигізеді. Ғалымдардың соңғы бақылаулары көрсеткендей, баланың алтыншы туған күніне дейін созылмалы күйзелісті бастан өткеретін әйелдердің үлесі өте жоғары. Бұл жағдай тек анаға ғана емес, бүкіл отбасының тұрақтылығы мен баланың дамуына тікелей салмақ салады.
Мэси Бернстің оқиғасы: жұмыс пен дағдарыс арасында
Индиана штатының Манси қаласында тұратын 33 жастағы мал дәрігері әрі екі баланың анасы Мэси Бернстің тарихы осы проблеманың айқын көрінісі. Ол тұңғышын өмірге әкелген соң үш айдан кейін клиникадағы ауысымдық жұмысына оралуға мәжбүр болған. Науқас жануарларды қабылдау арасында омырау сүтін сауып, үнемі шамадан тыс жүктеменің қысымын сезінген. Уақыт өте келе бұл жағдай үрей мен ашуға, тіпті отбасылық қарым-қатынастың сууына алып келген.
Екінші сәби дүниеге келгенде, бойды билеген ауыр шаршау мен аптасына 600 долларға жеткен балабақша шығыны оның күнделікті шынайы өміріне айналды. Көптеген әйел секілді ол да жалғыз қалғандай күй кешті.
«Үйде үрей мен ашудың шырмауында қалдым, тіпті жұбайымның жан-жақты қолдауына қарамастан, одан алшақтап бара жатқанымды сездім. Ал аптасына 600 долларға жететін бала күтімі шығыны шаршауды одан әрі ұлғайтты», – дейді Мэси Бернс.
Тек гормондар емес, жүйелі әлеуметтік қысым
Мамандардың пікірінше, босанғаннан кейінгі күйзелісті тек ағзадағы гормоналды өзгерістермен ғана байланыстыру дұрыс емес. Гормондардың күрт төмендеуі барлық әйелде орын алады, алайда оның ұзаққа созылуына қоғамдық және экономикалық факторлар тікелей ықпал етеді. АҚШ жағдайында ақы төленетін декреттік демалыстың жоқтығы немесе өте қысқа болуы, бала күтімі қызметінің тым қымбаттығы және отбасылық қолдаудың жетіспеушілігі әйелдерді ерте жұмысқа шығуға итермелейді.
Аналар физикалық әрі моральдық тұрғыдан қалпына келіп үлгермей жатып, қаржылық және кәсіби міндеттердің ауыртпалығын мойнына алуға мәжбүр. Нәтижесінде созылмалы күйзеліс тереңдеп, жылдарға ұласады.
Сарапшылардың айтуынша, босанғаннан кейінгі күйзеліс тек ананың биологиялық әлсіздігі емес, ол аналарға қажетті әлеуметтік қорғау мен экономикалық демеудің жетіспеуінен туындайтын кешенді мәселе.
Халықаралық тәжірибе не дейді?
Еуропаның бірқатар елдерінде жас аналарға кемінде бір жылға жуық ақылы демалыс беріліп, босанғаннан кейінгі алғашқы апталарда акушерлер мен мейірбикелер үйге келіп жүйелі көмек көрсетеді. Мұндай қолдау жүйесі қалыптасқан елдерде аналардың психологиялық сауығу процесі анағұрлым жылдам жүреді. Зерттеушілер бала мен ана денсаулығын қорғау үшін босанғаннан кейінгі медициналық және психологиялық бақылау мерзімін кем дегенде бала бірнеше жасқа толғанға дейін ұзарту қажеттігін алға тартады.
📌 Ertenmedia-ның Telegram арнасына жазылыңыз: қысқа әрі нұсқа, ең өзекті ақпарат осында!
