Қазақстандағы Мақсұт Нәрікбаев атындағы университеттің бұрынғы оқытушысы, өзбекстандық ғалым Икболжон Қарабоев тыңшылық жасады деген айыппен 10 жылға бас бостандығынан айырылды, деп хабарлайды Ertenmedia.kz.
46 жастағы профессор Қылмыстық кодекстің 176-бабы («Тыңшылық») бойынша кінәлі деп танылды. Бұл баптың санкциясы 10 жылдан 15 жылға дейінгі мерзімге бас бостандығынан айыру жазасын көздейді. Сот процесі материалдарда мемлекеттік құпия мәліметтердің болуына байланысты жабық режимде өтті. Ғалымның туыстары сот үкімі туралы ресми органдардан емес, өз дереккөздері арқылы естігендерін мәлімдеді.
Ғалымның ұсталуы және тағылған айып
Халықаралық қатынастар саласының маманы Икболжон Қарабоев 2026 жылдың 3 шілдесінде Астанадағы үйінде ұсталған еді. Алайда оқиға туралы мәлімет қоғамға тамыз айының соңында ғана белгілі болды. Қазақстанның құзырлы органдары ғалымның нақты қандай әрекеттер жасағанын және оның тергеу нұсқасы бойынша қай мемлекеттің пайдасына тыңшылық еткенін жариялаған жоқ.
Әлеуметтік желілер мен кейбір ақпарат құралдарында оған Өзбекстан елшілігінің өкіліне мәлімет берді деген күдік келтірілгені айтылғанымен, ресми орындар бұл нұсқаны растамады.
«Бізге тергеу барысы мен оның нәтижелері туралы ақпарат берілмеді. Айыптау тарапының қандай да бір нақты материалдары мен дәлелдері біз үшін қолжетімсіз болып қалды», – деді профессордың аты-жөнін атамауды өтінген туысы.
Ғылыми зерттеулері мен әріптестерінің пікірі
Профессор Икболжон Қарабоев өңірлік интеграция, геоэкономика және Орталық Азияның стратегиялық маңызы бар минералды ресурстарын зерттеумен айналысқан. Ол сонымен бірге БҰҰ Университетінің Өңірлік интеграцияны салыстырмалы зерттеу институтының (UNU-CRIS) ғылыми қызметкері болған. Оның жарық көрмеген соңғы ғылыми еңбегі Қазақстан мен Өзбекстанның маңызды шикізат ресурстарын құқықтық, саяси және стратегиялық тұрғыдан салыстыруға арналған.
Әріптестері мен қорғаушыларының айтуынша, ғалым өз зерттеулерінде тек ашық дереккөздерді пайдаланған және құпия мемлекеттік құжаттарға ешқашан рұқсаты болмаған.
Туыстарының талабы және ресми реакция
Сотталған азаматтың отбасы тергеу мен сот материалдарына, сондай-ақ үкім көшірмесіне «өте құпия» деген белгі соғылғандықтан, құжаттармен әлі таныса алмағандарын алға тартуда. Профессордың жақындары президент Тоқаевқа, Бас прокуратураға, Ұлттық қауіпсіздік комитетіне және құқық қорғау ұйымдарына бірнеше рет шағымданғанын жеткізді.
Семья үкімге қарсы апелляциялық шағым түсіріп, ғалымды толық ақтауды, оның абыройы мен қызметін қайта қалпына келтіруді талап етіп отыр. Әзірге Қазақстан мен Өзбекстанның ресми ведомстволары шыққан сот үкіміне байланысты пікір білдірген жоқ.
📌 Ertenmedia-ның Telegram арнасына жазылыңыз: қысқа әрі нұсқа, ең өзекті ақпарат осында!







