Автор: Асылхан Бөрібай

Қазақстанда мектепті басқару жүйесіне қатысты жаңа дау бұрқ етті. Педагогтер аудандық білім бөлімін қайтадан әкімдіктерге бағындыру бастамасына қарсы петиция жариялады. Мұндай қадам мектепті ескі әкімшілік қысымға қайтаруы мүмкін екенін ескертті, деп хабарлайды Ertenmedia.kz. Әңгіме мектеп пен балабақшаға бөлінетін қаржыны облыстық деңгейден аудандық деңгейге түсіру туралы болып отыр. Бастаманы қолдаушылар мұндай өзгеріс бюрократияны азайтады, жөндеу, жабдықтау және жедел мәселелерді жергілікті жерде тез шешуге мүмкіндік береді деп санайды. Алайда педагогтер мұны жеңілдету емес, 2021 жылдан бері қалыптасқан кәсіби вертикальды басқару жүйесіне соққы деп қабылдап отыр. Реформа мектепті жергілікті шаруашылық және саяси ықпалдан алыстату үшін енгізілген еді. Мұғалімдер неден қорқады Петиция авторларының басты…

Депутат Бақытжан Базарбек жоғары оқу орындарының басым бөлігі қолданатын Platonus жүйесі бойынша өткір мәселе көтерді, деп хабарлайды Ertenmedia.kz. Депутаттың айтуынша, елдегі университеттер жұмысын жүргізетін Platonus платформасы бір ғана компаниялар тобының қолына өткен. Мемлекет тегін алуы тиіс платформаның меншік құқығы жеке тұлғаға рәсімделген. Осы себепті мемлекет аса маңызды жүйеден айырылып қалуы мүмкін. Базарбектің сөзінше, Platonus-тың техникалық қызмет көрсету конкурсына екі-ақ компания қатысқан: «Flowport» және «Platonus». Сырт көзге бәсекелес болып көрінгенмен, екі фирманың да құрылтайшысы бір адам Башинов есімді азамат болып шықты. «Конкурс шарттары әдейі тар етіп жасалған. Нәтижесінде екі компания ғана қатысады. Қазір Қазақстандағы 80 пайыз университет, яғни 104 жоғары оқу…

2026 жылдың мамыры Қазақстан халқы үшін демалысқа толы ай болғалы тұр. Мемлекеттік және діни мерекелердің сәйкес келуіне байланысты, ел тұрғындары бірнеше қосымша демалыс күндеріне ие болады деп хабарлайды Ertenmedia.kz. Сонымен, мамырда неше күн демалыс? Мамыр айындағы ресми мерекелер келесідей: 1 мамыр (жұма) – Қазақстан халқының бірлігі күні 7 мамыр (бейсенбі) – Отан қорғаушы күні 9 мамыр (сенбі) – Жеңіс күні (демалыс күні 11 мамырға ауыстырылады) 27 мамыр (сәрсенбі) – Құрбан айт 1 мамырда қалай демаламыз? Бес күндік жұмыс аптасындағылар үшін 1, 2, 3 мамыр демалыс күндері. Ал алты күндік жұмыс аптасындағылар тек 1 және 3 мамыр күндері демалады. 2 мамыр…

Астанада блогерлер Ерболат Жанабылов пен Эльмира Төлегенованың сотында күтпеген жайт болды. Сот процесі аяқталуға шақ қалған тұста, айыпталушы Төлегенова соңғы сөзін пайдаланып, кінәсін толық мойындайтынын жеткізіп, прокурормен процессуалдық келісімге келу туралы өтініш жасады. Судья амалсыз сот тергеуін қайта жалғастыруға шешім қабылдап, отырысқа үзіліс жариялады, деп хабарлайды Ertenmedia.kz. Сот отырысы таңғы 9:30-да басталды. Ерболат Жанабылов адвокатымен бірге сот залында отырса, Эльмира Төлегенова онлайн байланыс арқылы қатысты. Сот төрағасы соңғы сөз берілгенде, Төлегенова мен жұбайының әрекетіне толық жауапты екенін мойындап, істеген ісіне шын өкініп отырғанын айтты. «Жасаған ісіміздің ауыртпалығын толық сезіндік, үлкен сабақ алдық. Заңды бұзғанымызға қатты өкінеміз. Жолдасым екеумізге бас бостандығынан…

Қазақстанда бюджет пен Ұлттық қор арасындағы қатынас жаңа тәртіпке көшіп жатыр. Бұрын жетпеген қаржының бір бөлігі қордан алына беретін болса, енді мұны тежеуге бағытталған ереже күшіне енді, деп хабарлайды Ertenmedia.kz. Ұлттық банк төрағасының орынбасары Әлия Молдабекова елде контрциклдік бюджет ережесі енгізілгенін айтты. Сонымен бірге салық заңнамасына да өзгеріс қабылданған. Осы екі қадам Ұлттық қордан алынатын трансферт көлемін едәуір қысқартуға мүмкіндік берген. Молдабекованың сөзінше, былтыр кепілдендірілген және нысаналы трансферттердің жалпы көлемі 5,2 трлн теңгеден асып кеткен. Ал биыл бюджетке шамамен 2,2 трлн теңге ғана қарастырылған. Айырма айтарлықтай. Себебі биыл нысаналы трансферт жоспарланбаған, тек кепілдендірілген трансферт сақталған. Қордан ақша алу неге азайды…

Мұхтар Шахановтың қазасына қабырғасы қайысып отырған қалың жұртқа Серікжан Біләштің сөзі қанжардай қадалды. Ұлт ақыны жер қойнына енді ғана тапсырылған сәтте айтылған ауыр, абыройсыз мәлімдеме Қазақстан ғана емес, шетелдегі қазақ қауымының да шамына тиген, деп хабарлайды Ertenmedia.kz. Әлемжеліде тараған бейнежазбада АҚШ-та тұратын Серікжан Біләш марқұм Мұхтар Шахановты тілдеді. Ақынның шығармашылығын ішінәра мойындайтынын жеткізгенімен, жеке өкпесін алға тартып, қайтыс болған адамның артынан өте-мөте ауыз сөз айтты. Халықты ашындырған да осы тұс. Жеке дау мен ескі ренішті аза үстінде ақтару қазақы танымға да, қарапайым адамдық қалыпқа да сыймайды. Америкадағы қазақ ортасы қозғала бастады Редакциямызға жеткен мәліметке қарағанда, АҚШ-та тұратын қазақтар Біләштің мәлімдемесіне…

Әлемдік энергетика нарығындағы бағаның жаңа сценарийлері ТМД-ның төрт елі (CIS-4: Қазақстан, Әзербайжан, Өзбекстан, Армения) үшін экономикалық болжамды қайта қарауға себеп болды деп жазады Ertenmedia.kz. ING бағалауы бойынша, Brent маркалы мұнай 2026 жылы барреліне $89, ал жағымсыз сценарий бойынша $121-ге дейін көтерілуі мүмкін. Мұның салдары қандай болмақ? Бакудың асығы алшысынан түседі Жаңа сценарийлер мұнай бағасына тікелей тәуелді Әзербайжан экономикасына айтарлықтай артықшылық әкелмек. Сарапшылардың болжамынша, 2026 жылы Әзербайжанның бюджет профициті ЖІӨ-нің 4-4,5%-ына жетеді. Бұл мұнай бағасының жоғарылауынан ел бюджетіне түсетін түсімнің молаюынан болатын оң нәтиже. Қазақстанның жағдайы қандай? Астана үшін жағдай екіұшты. Мұнай бағасы өссе де, Ұлттық қордың инвестициялық табысы мен дивидендтер…

Ең төменгі жалақыны өсіру халыққа пайдалы шешім секілді көрінеді. Алайда оның ар жағында баға қысымы, жұмыс орнының қысқаруы және шағын бизнестің тынысының тарылуы қатар жүруі мүмкін, деп хабарлайды Ertenmedia.kz. Экономист Олжас Байділдинов Қазақстанда ең төменгі жалақыны күрт көтеру мәселесіне сақ қарауға шақырды. Оның пайымынша, мұндай қадамның саяси тартымдылығы күшті болғанымен, экономикалық салдары ауыр соғуы ғажап емес. Сарапшы сөзін Түркия тәжірибесімен бекітті. Соңғы жылдары аталған елде ең төменгі жалақы бірнеше есе көтерілді, бірақ соның ізімен нарықтағы қысым да үдей түскен. Түркиядағы өсім қалай соққыға айналды Байділдиновтің айтуынша, Түркияда 2022 жылдан бері ең төменгі жалақы шамамен бес есеге жуық өсіп, 6,5 мың…

Алматының тұрғын үй нарығында күзге таман күрделі өзгерістер болуы мүмкін. Сала сарапшысы Диляра Сейітнұрова алдағы айларда қалада баспана бағасы әжептәуір өсуі мүмкін деп болжап отыр деп жазады Ertenmedia.kz. Бағаның құбылуына әсер ететін негізгі екі фактор жаңа Салық кодексі мен 2026 жылдың шілдесінде күшіне енетін Құрылыс кодексі. Бағаның өсуіне әсер ететін негізгі факторлар Сейітнұрованың айтуынша, қазіргі «жыл соңына дейінгі акция», «тұрақ орнына жеңілдік» деген ұсыныстың астарында құрылыс компанияларының бұрынғы талаптармен рәсімделген үйлерді жылдам сатып жіберуге тырысуы жатыр. Жыл басынан бастап күшіне енген жаңа Салық кодексі құрылыс құнына бірден әсер етеді. 16 пайыздық қосымша құн салығы құрылыс бағасына тікелей сол мөлшерде емес,…

Заңсыз лотерея ұйымдастырды айыпталған блогер Ерболат Жанәбілов сот отырысында тағылған айыпты ішінара мойындап, ебіл-дебіл жылады. Ол өзінің ғана емес, жақын туыстарының да ауыр күйзелісте екенін айтты деп хабарлайды Ertenmedia.kz. Сот барысында Ерболат Жанәбілов өзінің қорғаушысы Гауһар Айтжанованың сұрағына жауап бере отырып, тағылған айыптың бір бөлігін мойындады. «Мен кінәмді ішінара мойындаймын. 214-бап бойынша мойындаймын, бірақ 218-бапты мойындамаймын. Әкімшілік сот болған кезде бізге ештеңе түсіндірген жоқ. «Қол қоймаңдар, ертең қылмыстық іс болады» деп қана айтты. Біз ойын бизнесін реттеу комитетінде болғанда қол қоюға дайын едік. Жағдайдың қылмыстық іске айналып кететінін білген жоқпын», – деді ол. Сот отырысында блогер айыптау процесі тек өзіне…