Ішпен жатып ұйықтау миға жиналған метаболизм қалдықтарын шығаруға қолайлы қалып болуы мүмкін, деп жазады Ertenmedia.kz.
Ғалымдар ұйқы кезінде мида ерекше биологиялық процесс жүретінін айтады. Адам күндіз сергек жүргенде ми белсенді жұмыс істеп, түрлі ақуыз қалдықтары мен метаболизм өнімдері жиналады. Түнде ағза демалған кезде ми осы “қалдықтарды” тазартуға кіріседі. Осы үдеріс глимфатикалық жүйе арқылы жүреді.
Зерттеу барысында ғалымдар тышқандардың ұйқы кезіндегі үш қалпын салыстырған: қырынан жату, шалқасынан жату және етпетінен жату. Нәтижесінде ми-жұлын сұйықтығының айналымы қырынан жатқан кезде тиімдірек жүргені байқалған. Яғни мида жиналған зиянды ақуыздар мен қалдықтардың шығарылуы осы қалыпта жақсырақ іске асуы мүмкін.
Зерттеу авторларының бірі, профессор Майкен Недергаард қырынан ұйықтау адамдар мен жануарлар арасында ең кең тараған қалып екенін атап өтті. Оның пікірінше, тірі ағзалар эволюциялық тұрғыдан ми қалдықтарын тиімді тазартатын осы қалыпқа бейімделген болуы ықтимал.
Ғалымдар мұндай тұжырым Альцгеймер ауруы және басқа да неврологиялық дерттерді зерттеуде маңызды болуы мүмкін екенін айтады. Себебі деменцияның көптеген түрі ұйқы бұзылысымен қатар жүреді. Ұйқы сапасының нашарлауы есте сақтау қабілетінің төмендеуін жеделдетуі ықтимал деген ғылыми пікірлер бар.
Профессор Элен Бенвенистің айтуынша, зерттеу нәтижелері болашақта мидың сұйықтық алмасуын, зиянды ақуыздардың шығарылуын және ұйқы сапасының жүйке жүйесіне әсерін бағалауда дене қалпын да ескеру қажет екенін көрсетеді.
Дегенмен мамандар мұны бір ғана ұйқы қалпымен барлық аурудың алдын алуға болады деген қарапайым қорытынды ретінде қабылдамауға шақырады. Салауатты ұйқы үшін уақытылы жату, жеткілікті демалу, тыныш орта, дұрыс тыныс алу және созылмалы ауруларды бақылауда ұстау да маңызды.
Қалай десек те, қырынан ұйықтаудың миға түсетін түнгі “тазалау” жүктемесін жеңілдетуі мүмкін деген ғылыми болжам ұйқының жай демалыс қана емес, ағза үшін аса маңызды қалпына келу кезеңі екенін тағы бір мәрте көрсетіп отыр.
📌 Ertenmedia-ның Telegram арнасына жазылыңыз: қысқа әрі нұсқа, ең өзекті ақпарат осында!
