АҚШ барлау қызметінің соңғы бағалауы халықаралық қауіпсіздік күн тәртібінде жаңа пікірталас туғызды. Вашингтон Пәкістанды Ресей, Қытай, Солтүстік Корея және Иранмен қатар атап, оның зымырандық әлеуеті ұзақ мерзімде АҚШ аумағына қауіп төндіруі мүмкін екенін мәлімдеді, деп жазады Ertenmedia.kz.
АҚШ Ұлттық барлау директоры Тулси Габбард Сенаттағы тыңдауда 2026 жылға арналған қауіп-қатерлер туралы баяндама ұсынып, бірнеше елдің жаңа буындағы зымыран жүйелерін дамытуы стратегиялық тәуекелге айналып отырғанын айтты. Оның сөзінше, Пәкістан да алыс қашықтыққа ұшатын баллистикалық зымырандарды әзірлеу бағытын күшейтіп келеді.
Алайда бұл мәлімдемелерге сарапшылар мен Пәкістан тарапынан күмәнмен қарау байқалады. Ресми Исламабад әзірге жауап бермегенімен, бұрынғы дипломаттар мен әскери сарапшылар бұл бағалауларды «саяси сипаттағы» деп бағалап отыр.
Сарапшылардың айтуынша, қазіргі таңда Пәкістанның ең ұзақ қашықтыққа жететін Shaheen-III зымыранының радиусы шамамен 2750 шақырым. Бұл көрсеткіш тек Үндістан аумағын қамтуға жеткілікті. Ал құрлықаралық баллистикалық зымырандар үшін қажетті қашықтық 5500 шақырымнан жоғары болуы тиіс.
Сонымен қатар АҚШ пен Пәкістан арасындағы қашықтық 11 мың шақырымнан асады. Мұндай аралықты еңсеру үшін мүлде басқа деңгейдегі технология қажет. Қазіргі таңда мұндай мүмкіндіктер тек ірі ядролық державаларда ғана бар.
Пәкістандық сарапшылар елдің ядролық және зымырандық стратегиясы тек Үндістанға бағытталғанын бірнеше рет мәлімдеген. Олардың пікірінше, бұл бағдарлама аймақтық тепе-теңдікті сақтау құралы ретінде қарастырылады.
Сарапшы Рабия Ахтардың айтуынша, АҚШ бағалауы нақты дәлелден гөрі болжамдарға негізделген. «Пәкістанның әскери доктринасы аймақтық қауіпсіздікке бағытталған. Оны АҚШ-қа тікелей қауіп ретінде көрсету – шынайы талдаудан гөрі саяси көзқарасқа жақын», – дейді ол.
Бұл мәселеде Үндістан факторы да маңызды. Үндістанның Agni-V және әзірленіп жатқан Agni-VI зымырандары әлдеқайда ұзақ қашықтыққа жетуге қабілетті. Соған қарамастан, АҚШ баяндамасында бұл фактордың жеткілікті деңгейде ескерілмегені атап өтіледі.
АҚШ Пәкістанның әскери әлеуетін бақылауда ұстауға тырысады
АҚШ тарапынан Пәкістанға қатысты алаңдаушылық бұрыннан бар. 2024 жылы Вашингтон Пәкістанның зымыран бағдарламасына қатысы бар ұйымдарға санкция енгізген. Бұл шешім де екіжақты қарым-қатынаста шиеленіс тудырған еді.
Дегенмен, қазіргі жағдай күрделірек. 2025 жылы Үндістан мен Пәкістан арасындағы қысқа мерзімді қақтығыстан кейін АҚШ бұл екі ел арасындағы диалогқа араласып, жағдайды тұрақтандыруға ықпал етті. Бұл кезеңде Вашингтон мен Исламабад арасындағы байланыс қайта жандана бастады.
Сарапшылардың пікірінше, қазіргі дискурс екі түрлі бағыттың тоғысында тұр. Бір жағынан, АҚШ Пәкістанның әскери әлеуетін бақылауда ұстауға тырысады. Екінші жағынан, аймақтағы тұрақтылық үшін бұл елмен байланысын сақтауға мәжбүр.
Жалпы алғанда, Пәкістанның зымыран бағдарламасы төңірегіндегі пікірталас нақты қауіптен гөрі геосаяси бағалауларға көбірек ұқсайды. Бұл мәселе алдағы уақытта да халықаралық саясаттың маңызды тақырыптарының бірі болып қала бермек.
Саясаттанушы Тимур Сейітмұратовтың пікірінше, Иранның соңғы әрекеттері аймақтағы елдерді, керісінше, АҚШ-ты әскери операцияларды соңына дейін жеткізуге итермелей бастаған.
📌 Ertenmedia-ның Telegram арнасына жазылыңыз: қысқа әрі нұсқа, ең өзекті ақпарат осында!
