Автор: Нұрлан Жұмахан

Нұрлан Жұмахан, Ertenmedi.kz агенттігінің сарапшысы

Нұрлан Жұмахан Ertenmedia.kz үшін қоғам, саясат және медиа кеңістіктегі өзекті құбылыстарға авторлық көзқарасын білдіреді. Колумналарында оқиғаға баға беріп қана қоймай, оның астарындағы қоғамдық көңіл-күй мен саяси ишараны саралайды.

камера бақылау

Алматыда жол жөндеу жұмыстарына байланысты қозғалыс сызбасы өзгерген аумақтардағы бейнекамералар алдын ала қайта бапталады. Уақытша ұйымдастырылған қозғалыс тәртібіне байланысты жүргізушілерге негізсіз айыппұл салынбауы тиіс, – деп жазады Ertenmedia.kz. Қаладағы ауқымды жөндеу жұмыстары жүргізушілерді күнделікті бағытын өзгертуге мәжбүрлеп отыр. Кей аумақта автокөлік иелері жол құрылысын айналып өту үшін тұтас сызықты кесіп, уақытша автобус жолағына шығуға мәжбүр болады. Алматы полиция департаментінің ресми өкілі Салтанат Әзірбектің айтуынша, уақытша қозғалыс сызбасы енгізілген учаскелердегі фото және бейнетіркеу кешендері алдын ала қайта бапталады. Камералар жөндеу жұмысына байланысты жасалған маневрді жол ережесін бұзу ретінде тіркемеуге тиіс. Мысалы, Төле би көшесіндегі жөндеу кезінде автоматты кешендердің параметрлері уақытша қозғалыс…

Толық оқу
берік уали

«Семей орманы» мемлекеттік орман табиғи резерватында шыққан өртті сөндіру жұмыстары жалғасып жатыр. 16 шілде сағат 18:00-дегі жағдай бойынша тілсіз жаумен күреске 536 адам, 126 техника және 7 тікұшақ жұмылдырылды, – деп жазады Ertenmedia.kz. Әуе техникасы өрт ошағына 96 рет су төккен. Жалпы көлемі 114 тонна су пайдаланылды. Өрт аймағына қосымша күш пен техника жіберіліп жатыр. Өрт қарағайлы орман алқабында тіркелген. Кей аумақта төменгі өрт ағаштардың ұшар басына таралып, жоғары өртке ұласуда. Мұндай жағдай жалынның жылдам таралу қаупін арттырады. Құтқарушылар мен орман шаруашылығы қызметкерлері өрт шебін оқшаулауға күш салып жатыр. Жерүсті топтары арнайы техникамен жұмыс істесе, тікұшақтар жалынның қарқынды тараған бөлігіне…

Толық оқу

Қазақстандық футболшы, Англияның «Челси» клубының ойыншысы Дастан Сәтпаев пен ByDastann лақап атымен танылған тревел-блогер Дастан Мұхамедрахым Тұрақты даму мақсатындағы Халықаралық волонтерлер жылының жаһандық амбассадорлары атанды, – деп жазады Ertenmedia.kz. 2026 жыл Біріккен Ұлттар Ұйымы Бас Ассамблеясының шешімімен Тұрақты даму мақсатындағы Халықаралық волонтерлер жылы болып жарияланды. Бастаманы Қазақстан Президенті Қасым-Жомарт Тоқаев ұсынған. Жаһандық жоба еріктілер қозғалысын кеңейтуге, азаматтық белсенділікті арттыруға және қоғамдағы өзара көмек мәдениетін нығайтуға бағытталған. Бастама халықаралық қауымдастық тарапынан кең қолдау тауып, БҰҰ-ға мүше мемлекеттер оны бірауыздан мақұлдады. Дастан Сәтпаев пен Дастан Мұхамедрахым жаһандық амбассадор ретінде волонтерлік құндылықтарды насихаттап, жастарды қоғамдық бастамаларға белсенді араласуға үндейді. Олардың танымалдығы еріктілік идеясын…

Толық оқу

Қазақстанның Энергетика министрлігі NCOC компаниясына салынған 2,3 триллион теңгелік экологиялық айыппұлды өндіріп алуға халықаралық арбитраждың уақытша шарасы кедергі келтірмейді деп мәлімдеді. Ведомство айыппұл Қазақстан соттарының заңды күшіне енген шешіміне негізделгенін атап өтті, – деп жазады Ertenmedia.kz. Министрліктің мәліметінше, Қазақстан халықаралық құқық қағидаттарын ұстанып, шетелдік инвестицияны қорғауға қатысты міндеттемелерін адал орындап келеді. Сонымен бірге инвесторлар ел аумағында әрекет еткен кезде ұлттық заңнама талаптарын сақтауға міндетті. «Норт Каспиан Оперейтинг Компани» компаниясына салынған айыппұл күкіртті белгіленген көлемнен артық сақтауға байланысты экологиялық талаптың бұзылуынан туындаған. Ведомство айыппұлдың негізділігі мен заңдылығы Қазақстан соттарының шешімдерімен расталғанын жеткізді. 2026 жылғы 19 маусымда Атырау облыстық соты төменгі сатыдағы…

Толық оқу

Орталық сайлау комиссиясы 2026 жылғы 23 тамызға белгіленген Қазақстан Республикасы Құрылтайы депутаттарының сайлауына қатысатын «Respublica» партиясының тізімін тіркеді. Партия атынан сайлауға 75 кандидат түседі, – деп жазады Ertenmedia.kz. Шешім Орталық сайлау комиссиясының сайлау науқаны аясында өткен үшінші отырысында қабылданды. Жиынға «Respublica» партиясының басшылығы, ЕҚЫҰ-ның Демократиялық институттар және адам құқықтары жөніндегі бюросының байқаушылары қатысты. Отырысқа Бас прокуратураның, Қаржы, Ішкі істер және Әділет министрліктерінің өкілдері мен журналистер де шақырылды. Облыстардағы, Астана мен республикалық маңызы бар қалалардағы аумақтық сайлау комиссияларының төрағалары мен мүшелері бейнеконференция арқылы қосылды. ОСК төрағасы Нұрлан Әбдіровтің айтуынша, бұған дейін жеті саяси партия сайлауға қатысуға қажетті құжаттарын ұсынған. Комиссияның сұрауы…

Толық оқу

Халықаралық арбитраж Қазақстанға Қашаған кен орнының операторы NCOC компаниясынан 2,3 триллион теңге көлеміндегі экологиялық айыппұлды мәжбүрлеп өндіріп алуға уақытша тыйым салды. Алайда аралық шешім айыппұлды жоймайды және тараптар арасындағы дауға түпкілікті нүкте қоймайды, – деп жазады Ertenmedia.kz. North Caspian Operating Company мәліметінше, арбитраждық трибунал Қазақстанға іс қаралып біткенге дейін айыппұлды өндіріп алуға бағытталған қандай да бір шара қолдануға тыйым салатын Restraining Order шығарған. Заңдық тұрғыдан алғанда, мұндай ұйғарым даудың қазіргі күйін сақтауға арналған уақытша қамтамасыз ету шарасы саналады. Қазақстанның Әділет министрлігі бұған дейін Қашаған операторына 2,3 триллион теңгені 2026 жылғы 20 шілдеге дейін төлеу міндеті қойылғанын мәлімдеген. Белгіленген мерзімде төлем…

Толық оқу

Қазақстанда спорт инфрақұрылымын дамыту жұмысы ауылдық елді мекендерге дейін кеңейіп келеді. Мемлекет басшысының тапсырмасы аясында жаңа спорт нысандары салынып, тұрғындардың дене шынықтырумен тұрақты айналысуына жағдай жасалуда, – деп жазады Ertenmedia.kz. Туризм және спорт министрлігі жергілікті атқарушы органдармен бірлесіп, спорт нысандарының қолжетімділігін арттыруға бағытталған жүйелі жобаларды жүзеге асырып жатыр. Негізгі басымдықтың бірі ауыл тұрғындарын заманауи спорт инфрақұрылымымен қамтуға берілген. Қазір Қазақстанда 26 518 спорт нысаны жұмыс істейді. Халықтың спорт инфрақұрылымымен қамтылу деңгейі 59,6 пайызға жеткен. Ауылдық жерлерде аталған көрсеткіш 62,1 пайызды құрайды. Ауылдағы қамту деңгейінің республикалық орташа көрсеткіштен жоғары болуы өңірлерде спорт нысандары желісінің біртіндеп кеңейіп келе жатқанын аңғартады. Жаңа кешендер…

Толық оқу
Досым Сәтпаев Бектенов үкіметі туралы пікір білдірді.

Қазір қоғамда сайлауға қатысатын саяси ұйымдардың партиялық тізімі кең талқылануда. Өз кезегінде саясаттанушы Досым Сәтпаев тізімдер түзілгенімен елімізде шынайы бәсеке тудыратын партиялар қалыптаспаған айтты, – деп жазады Ertenmedia.kz. Оның айтуынша, кез келген қонақтар тізімін алып, «партиялық тізім» деп атауға болады. Өйткені «партия» деген атаудың өзі ұйымның саяси табиғатына кепілдік бермейді. Партия мемлекет тіркеген заңды тұлға ғана емес, қоғамда нақты міндет атқаратын саяси институт болуы керек. – Партия қоғамдағы түрлі топтың мүддесін білдіріп, саяси бағдарын дербес қалыптастырып, билік үшін идеялық негізде бәсекеге түсуге тиіс. Осындай функциялар орындалмаса, ұйым қағаз жүзінде партия саналғанымен, мазмұны жағынан аталған мәртебеге сай келмейді, – дейді саясаттанушы.…

Толық оқу

Шығыс Қазақстан облысында Металлург күніне арналған мерекелік іс-шаралар басталды. Дәстүрлі мерекенің алғашқы легі кен өндірісімен біте қайнасқан, Кенді Алтайдың жүрегі саналатын Алтай қаласында өтті, – деп жазады Ertenmedia.kz. Кәсіби мереке металлургия саласының ардагерлері мен еңбеккерлерін, өндірістік әулет өкілдерін, қала тұрғындары мен қонақтарды бір алаңға жинады. Металлург күні елдің индустриялық қуатын арттыруға үлес қосып жүрген еңбек адамдарына көрсетілетін құрметтің айқын көрінісіне айналды. Салтанатты жиында Алтай ауданының әкімі Ренат Құрмамбаев металлургтерді кәсіби мерекемен құттықтады. Ол тау-кен металлургия кешені Шығыс Қазақстан экономикасының негізгі тіректерінің бірі екенін атап өтті. Аудан әкімінің айтуынша, саланың тұрақты дамуы өңірдің әлеуметтік-экономикалық өсіміне серпін беріп келеді. Өндіріс орындарының жұмысы…

Толық оқу
Берік Асылов

Денсаулық сақтау министрлігінің №103 бұйрығы онкологиялық дертке шалдыққан науқастарды өмірлік маңызы бар емнен қағуы мүмкін. Томотерапияны тегін медициналық көмектің кепілдік берілген көлемінен алып тастауға наразы азаматтар Бас прокурор Берік Асыловтан араша сұрады, деп хабарлайды Ertenmedia.kz журналист Ботагөз Омароваға сілтеме жасап. Үндеу авторларының айтуынша, жаңа тәртіп ем қабылдап жүрген науқастарға да әсер еткен. Емдеу курсын бастап қойған азаматтарға оны аяқтау үшін енді қаражатты өз қалтасынан төлеуге тура келетіні айтылған. Томотерапия алты жыл бойы мемлекеттік медициналық көмек жүйесіне кіріп келген. Аталған әдіс қатерлі ісіктің бірнеше түрін емдеуде қолданылады. Кей науқасқа, соның ішінде сүйек кемігін трансплантациялауға дайындалып жүрген адамдарға клиникалық тұрғыдан баламасы жоқ…

Толық оқу