Автор: Самал Жолжаксын

Қазақстанда интернет кеңістігінде жалған ақпарат таратуға байланысты жауапкершілік күшейтілді. Әлеуметтік желілер мен мессенджерлердегі кез келген жалған хабарлама, тіпті жай ғана репост жасау да азаматтарды әкімшілік не қылмыстық жауапкершілікке тартуы мүмкін деп хабарлайды Ertenmedia.kz. Құқық қорғау органдарының дерегінше, соңғы уақытта интернетте жалған ақпарат тарату фактілері көбейген. Жұртшылық арасында кең таралған қауесеттен бастап, қоғамды дүрліктірген жалған хабарларға дейін мемлекеттік органдардың назарын аударып отыр. Сондықтан қазір цифрлы кеңістік әлеуметтік желілер, мессенджерлер мен түрлі платформалар қатаң бақылауда. Желіде жалған хабарлама таратқан қолданушыны анықтау қиын емес. Бұған дәлел ретінде жақында Threads желісінде кең таралған жалған ақпаратты айтуға болады. Онда белгісіз қолданушы әскердегі зорлық-зомбылық туралы жазған.…

Қазақстанның еңбек ері, халық жазушысы, белгілі ақын, драматург және қоғам қайраткері Мұхтар Шаханов өмірден өтті деп хабарлайды Ertenmedia.kz. Қайғылы хабарды Мәдениет және ақпарат министрлігі жеткізіп, марқұмның отбасы мен туған-туыстарына, күллі қазақ жұртына көңіл айтты. «Қазақстан Республикасы Мәдениет және ақпарат министрлігі көрнекті қазақ ақыны, драматург, қоғам қайраткері, Қазақстанның Еңбек Ері, Халық жазушысы Мұхтар Шахановтың дүниеден өтуіне байланысты марқұмның отбасы мен жақындарына, сондай-ақ барша қазақ халқына қайғырып көңіл айтады», – делінген министрлік хабарламасында. Мұхтар Шаханов қазақ руханиятында ерекше орны бар тұлға еді. Ол әдебиет пен қоғамдық өмірді ұштастырып, өзінің азаматтық позициясын батыл әрі ашық білдіріп келді. Ақынның шығармалары терең философиясымен, көркемдігімен, жаңашылдығымен…

Атырау қалалық полициясының бұрынғы басшысы Бақтыбек Исаев қылмыстық іс аясында тергеу изоляторына қамалды, деп хабарлайды Ertenmedia.kz. Осыған дейін ол уақытша ұстау изоляторында отырған еді. Енді іс жаңа процессуалдық кезеңге өткен сыңайлы. Алдын ала мәліметке қарағанда, экс-полицейге қатысты қылмыстық іс қозғалған. Ол ішкі істер органдарынан теріс негізбен босатылған. Тергеу оның қызмет өкілетін асыра пайдалануы мүмкін деген жайттарды тексеріп жатыр. Дегенмен айыптың нақты құқықтық саралануы әзірге ресми жарияланған жоқ. Яғни күдік бағыты белгілі болғанымен, істің соңғы баптары мен тергеу қорытындысы әлі ашылмаған. Істің көлеңкесінде не тұр Жергілікті дереккөздер таратқан мәлімет бойынша, тергеу қылмыстық істерде айғақ зат ретінде өткен есірткіге қатысты жайттармен байланысуы мүмкін.…

Қазақстанда тауар сатып алған не қызмет пайдаланған адамға фискалдық чек берілмесе, тұтынушы мұндай заңбұзушылықты тіркеп, уәкілетті органға шағым түсіре алады, деп хабарлайды Ertenmedia.kz. 2026 жылдан бастап кассалық тәртіпке қойылатын талап қатайғандықтан, чек енді жай қағаз емес, сатып алушы құқығын қорғайтын негізгі дәлелге айналып отыр. Чек не үшін сонша маңызды Жаңартылған Салық кодексіне сай, 2026 жылғы 1 қаңтардан бері бақылау-касса машинасының чегін беру міндетті талап саналады. Сатып алушы үшін оның маңызы өте нақты: сапасыз тауарды қайтару, айырбастау не өз талабын дәлелдеу көбіне дәл осы құжатқа тіреледі. Жаңа үлгідегі чекте енді тек төленген сома емес, тауардың немесе қызметтің толық атауы да көрсетілуі…

19 сәуірден бастап Қазақстанда жылдық тиімді сыйақы мөлшерлемесін, яғни ГЭСВ-ті есептеу тәртібі өзгереді, деп хабарлайды Ertenmedia.kz. Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігі қабылдаған жаңа қаулы банк өнімдерінің шынайы құнын бұрынғыдан әлдеқайда ашық көрсетуге бағытталған. Енді қарыздың нақты бағасын ұсақ әріпке тығып қою қиындайды, ал депозит табыстылығы да ортақ өлшеммен көрсетілуге тиіс. Бәріне ортақ ереже енгізілді 2026 жылғы 3 сәуірде қабылданған №44 қаулы екінші деңгейлі банктерге, ислам банктерінен өзге қаржы ұйымдарына, шетел банктерінің филиалдарына және жекелеген банктік операция жүргізетін ұйымдарға міндетті тәртіп орнатты. Жаңа талаптың өзегі бірізділік. Яғни әр банк ГЭСВ-ті өз ыңғайына қарай құбылтып емес, бірыңғай формуламен есептеуге тиіс. Мұның…

Қазақ киносының аңыз туындысы «Қыз Жібек» фильміндегі сахналық киім төңірегіндегі дау қайта өршіді деп хабарлайды Ertenmedia.kz. Баян Алагөзова раритет бұйымды «қоқыстан құтқарып қалдым» деген мазмұндағы бірнеше видео жариялағаннан кейін журналист Гүлбану Әбенова оған өткір жауап қатты. Ол жәдігердің жеке қолға қалай өткеніне де, оны «есептен шығарылған зат» ретінде көрсетуге де күмән білдірді. Гүлбану Әбенова әңгімені төтесінен бастады. Оның пайымынша, «миллиардердің әйелі» деген мәртебе де, салық төлеп отырғаны да ұлттық мәдени құндылықты иемденуге негіз бола алмайды. Журналист салық төлеу мемлекеттің алдында жасалған жақсылық емес, заң алдындағы міндет екенін ашық айтты. Ол «олигарх» ұғымының астарында тек байлық емес, билікпен байланыс арқылы жүретін…

Қазақстанда цифрлық алаяқтықпен күрестің жаңа кезеңі басталды. Бас прокуратураның құқықтық статистика және арнайы есепке алу комитеті жанынан Қылмыстық қауіптер мен қоғамдық қауіпсіздік тәуекелдерін болжау орталығы құрылды деп хабарлайды Ertenmedia.kz. 18 сәуірден бастап комитетке талдау-болжау міндеттері жүктелді. Орталық қылмыстық тәуекелдерді анықтап, мемлекеттік органдарға алдын алу бойынша нақты ұсыныстар береді. Бұл туралы Бас прокуратурада киберқылмысқа қарсы іс-қимыл жөніндегі жиында айтылды. Орталық сарапшыларының айтуынша, алаяқтар қазір классикалық телекоммуникациялық арналардан мессенджерлерге ауыса бастаған. WhatsApp желісі алаяқтық қоңыраулардың негізгі алаңына айналып үлгерді. Қазақстанда 4 сәуір күні алғаш рет SMS-бластер арқылы алаяқтық әрекеті тіркеліп, ашылған. Жалпы сарапшылар соңғы уақытта 18 жаңа цифрлық қауіп түрін анықтап отыр.…

Қазақстанда Халықаралық волонтерлер жылы аясында «Мәдени мұраны бірге сақтайық» атты республикалық акция өтті, деп хабарлайды Ertenmedia.kz. Ел көлемінде ұйымдастырылған бастама тарихи-мәдени мұраны қорғау ісін тек мекемелердің міндеті емес, қоғамның ортақ жауапкершілігі екенін тағы бір мәрте алға шығарды. Акцияны Қазақстанның Азаматтық альянсы «Таза Қазақстан» жалпыұлттық бағдарламасы мен «Адал азамат» тұжырымдамасы аясында өткізді. Науқан 18 сәуір Тарихи ескерткіштер мен көрікті орындардың халықаралық күніне орайластырылған. Бүгін Қазақстанның барлық өңірінде еріктілер тарихи-мәдени нысандар маңын тазалап, абаттандыру жұмысына атсалысты, айналаны ретке келтіруге күш салды. Іспен қатар сөз де жүрді. Халыққа мұраның қадірін ұғындыруға бағытталған кең ақпараттық-ағартушылық жұмыс қатар ұйымдастырылып, жұртты ұлттық құндылықтарды сақтауға белсенді араласуға…

Қазақстан мұсылмандары діни басқармасы қажылық маусымының басталуына байланысты Меккеде күшіне енетін бірқатар шектеулер туралы мәлімдеді. Бұл туралы ұйымның баспасөз қызметіне сілтеме жасап Ertenmedia.kz хабарлайды. ҚМДБ мәліметінше, Сауд Арабиясы Сыртқы істер министрлігінің Мекке әл-Мүкәррәмә аймағындағы филиалы қажылық маусымының басталуына орай бірқатар маңызды ережелер тізімін жариялаған. «Қабылданған шаралар қажылардың қауіпсіздігін қамтамасыз ету, сондай-ақ құлшылық рәсімдерін тыныш әрі ұйымдасқан жағдайда өткізу мақсатында енгізілді», – деп хабарлады діни басқармадан. Күшіне енетін негізгі талаптар 18 сәуір мен 31 мамыр аралығында Nusuk платформасы арқылы ұмра (кіші қажылық) жасауға рұқсат беру уақытша тоқтатылады; 18 сәуірден бастап арнайы қажылық визасы бар адамдарды қоспағанда, басқа барлық виза түрлерінің иелеріне…

Ресей экономикасы жайлы салтанатты есеп пен шынайы ахуалдың арасы тым алшақтап кеткендей, деп хабарлайды Ertenmedia.kz. Мәскеу экономикалық форумында сөз алған Ресей ғылым академиясының академигі Роберт Нигматулин елдің қазіргі жағдайына жұмсақ баға бермеді. Оның айтуынша, мәселе уақытша қиындықта емес, ұзақ жыл бойы қордаланған жүйелік дағдарыста жатыр. Нигматулин сөзін айналдырмай сөйледі. Ол қазіргі басқару үлгісі елді ілгері емес, кері тартып бара жатқанын ашық айтты. Академик үшін басты өлшем ресми баяндама емес, қарапайым халықтың табысы мен өндірістің хәлі. «Мен шын көңілмен айтамын: біз қиын жағдайда тұрмыз. Еуропадағы ең төмен табыс бізде. Тиын-тебен деңгейіндегі табыс. Бұған қанша уақыт сабырмен қарауға болады? Қытайдың ең кедей…