Автор: Самал Жолжаксын

Төтенше жағдай кезінде халықты қорғауға арналған жерасты ғимараттарын жабдықтаудың жаңа мемлекеттік стандарты күшіне енді. «СТ РК 4016-2025» стандарты бойынша енді жертөлелер, паркингтер, метро станциялары мен басқа да жерасты нысандары арнайы паналау орны ретінде жабдықталады деп хабарлайды Ertenmedia.kz. Құжат Төтенше жағдайлар министрлігінің тапсырысы бойынша «ҚазСтандарт» ұйымымен Ұлттық стандарттау жоспары аясында әзірленген. Бұл туралы Сауда және интеграция министрлігі мәлімдеді. Жаңа стандарт бойынша жертөле, цокольдық қабаттар, жерасты автотұрақтары, метро станциялары мен өткелдерді азаматтық қорғаныс нысаны ретінде пайдалану талаптары нақты айқындалып, заңнамалық олқылықтардың орны толтырылды. Техникалық реттеу және метрология комитетінің хабарлауынша, жаңа құжатта ғимараттарды арнайы паналау орнына айналдыру бойынша нақты талаптар бекітілген. Атап айтқанда,…

Қазақстанда үш жылу электр орталығының (ЖЭО) құрылысы ресейлік компанияларсыз өтетін болды. Көкшетау, Семей және Өскемен қалаларындағы стратегиялық нысандарды салу жобаларын енді қазақстандық-сингапурлық консорциум жүзеге асырады деп хабарлайды Ertenmedia.kz. Бұл туралы 7 сәуірде ресми түрде белгілі болды. Энергетика вице-министрі Сұңғат Есімхановтың айтуынша, Көкшетау қаласындағы ЖЭО-ны Қазақстан өз күшімен салмақ. Қазір мұнда қажетті инфрақұрылым дайындалып, жобалау жұмыстары басталуға жақын. Құрылысқа жұмсалатын шығын 300 миллиард теңгеге бағаланып отыр, нысан 2029 жылдың бірінші тоқсанында іске қосылмақ. Ал Семей мен Өскемен қалаларындағы ЖЭО құрылысы биыл қаңтарда бекітілген келісім бойынша Қазақстан-Сингапур консорциумына тапсырылды. Қазақстан тарапынан жобаның операторы ретінде «Самұрық-Энерго» компаниясы бекітілді. Жақын арада қос станцияның құрылыс…

Қазақстанда АИ-92 маркалы бензин бағасын ұстап тұруға бағытталған мораторий аяқталды. Энергетика министрлігі жанармай бағасының күрт өсіміне жол бермейтінін мәлімдеді деп хабарлайды Ertenmedia.kz. Үкімет брифингінде Энергетика вице-министрі Сұңғат Есімханов нарықтағы жағдай толық бақылауда екенін айтып, бензин бағасы бірден шарықтап кетпейтінін жеткізді. «Жанармай бағасы күрт қымбаттамайды. Болған күннің өзінде баға біртіндеп, аздаған өсіммен ғана жоғарылайды», – деді ол. Вице-министр осыған ұқсас жағдай бұрын да болғанын еске салды. Ол кезде бағаны мемлекеттік реттеуден ішінара алып тастағанда жанармай нарығы айтарлықтай тыныш жағдайда өзгерген. Қазіргі уақытта баға саясатын бірден бірнеше мемлекеттік орган бақылауға алған. Олардың ішінде Энергетика министрлігі, Бәсекелестікті қорғау және дамыту агенттігі, сондай-ақ әкімдіктер…

Үкіметтегі кезекті талқылау Қазақстан экономикасындағы ескі тежегіштерді біртіндеп ысыруға бағытталған жаңа қимылдың нышанын аңғартты деп хабарлайды Ertenmedia.kz. Премьер-министр Олжас Бектенов демонополизация жөніндегі комиссия отырысын өткізіп, назарды дәрі-дәрмекті нарыққа шығару мерзімін қысқартуға, тариф саясатын қайта қарауға және цифрлық тәртіпті күшейтуге бұрды. Отырыста ең әуелі дәрі-дәрмекке қатысты түйткіл көтерілді. Қазір препаратты нарыққа шығару мерзімі 3 жылдан 5 жылға дейін созылса, Үкімет енді осы аралықты 100 жұмыс күніне дейін қысқартуды көздеп отыр. Сол мақсатта тіркеу мен сараптама үдерісін бір арнаға тоғыстыратын «бір терезе» жүйесін енгізу жоспарланған. Күн тәртібіндегі тағы бір ірі мәселе баға мен тарифті реттеу тәсілін өзгерту. Билік табиғи монополиялардан өзге секторларда…

Қазақстан қор биржасындағы (KASE) 6 сәуірдегі саудада доллар бағамы 465 теңгеден төмен түсті. Америкалық валюта осы күні 464,6 теңгеге дейін арзандады деп хабарлайды Ertenmedia.kz. Өткен аптамен салыстырғанда доллар 1,08%-ға құнын жоғалтты. Долар арзандап, ұлттық валютаның күшеюі былтыр қазаннан бері жалғасып келеді. Осы уақыт ішінде теңге шамамен 15,3 пайызға нығайған. Сарапшылар ұлттық валютаның күшею себебін әрқалай түсіндіріп отыр. Мамандар пікірінше, шетелдік инвесторлар қаржысының көбеюі, салық төлемдерінің мерзімі, Ұлттық банктің жоғары базалық мөлшерлемесі, Ұлттық қордан бюджетке аударылатын трансферттер мен мұнай бағасының көтерілуі теңге бағамының нығаюына әсер еткен негізгі факторлар. Сонымен қатар әлемдік нарықта доллардың негізгі валюталарға қарағанда әлсіреуі де теңгенің пайдасына жұмыс…

2026 жылы Орталық Азия елдері арасында әскери шығындардың жан басына шаққандағы мөлшері бойынша Қазақстан көш бастады. Әрбір қазақстандықтың жылдық әскери шығыны 288 долларды құрады деп хабарлайды Ertenmedia.kz. SIPRI халықаралық зерттеу орталығының дерегінше, әлем бойынша әскери шығындар 2,6 триллион доллардан асып кеткен. Әлемдік геосаяси жағдайдың ушығуына байланысты бұл көрсеткіш әлі де өсе береді деген болжам бар. Әскери шығындарды жан басына шаққанда көшбасшы мемлекет Израиль. Бұл елде әрбір тұрғынға жылына 3700 доллар жұмсалады. Тізімде келесі орында АҚШ 2400 доллар, Австралия 2100 доллардан. Ал Германия мен Ресейдің шығындары шамалас жан басына 1500 доллар шамасында. Ірі мемлекеттер халқының көптігіне байланысты әскери шығындар бойынша төмен…

Соңғы уақытта Алматы әлсін-әлсін дірілдеп тұр. Қала халқы елеусіз дүмпулерге үйреніп алғанымен, мамандар мұның қауіпті белгі екенін ескертеді деп хабарлайды Ertenmedia.kz. Белгілі қазақстандық сейсмолог Мұхтар Қайдаров Exclusive.kz порталына берген сұхбатында қаладағы жер дүмпулерінің ұсақ-түйек болып көрінгенімен, шын мәнінде ірі зілзалаға әкелетін процестің бір бөлігі екенін ашық айтты. Оның атап өткеніндей, «ұсақ тербеліс жер астындағы кернеуді азайтады» деген болжам, шындыққа жанаспайтын аңыз ғана. Шын мәнінде әлсіз жер сілкінісі үлкен энергияның жинақталып жатқанын көрсетеді. Сейсмологиялық тұрғыдан алғанда, осы процестің соңы ірі, күшті жер сілкінісімен аяқталуы әбден мүмкін. Сейсмолог маман мұндай болжамдардың ғылыми тұрғыдан дәлдігі жоғары болса да, қазір осы туралы ашық айтудың…

Қазақстан мұсылмандары діни басқармасы (ҚМДБ) елдегі соңғы оқиғаларға қатысты ресми мәлімдеме жасады деп хабарлайды Ertenmedia.kz. ҚМДБ исламның атын жамылған кейбір жат ағымдар мен жеке тұлғалардың әрекеттеріне алаңдаушылық білдіріп, олардың сөздері исламның шынайы болмысына мүлде сай келмейтінін жеткізді. «Адамдардың қате әрекеті үшін исламды кінәлау дұрыс емес. Исламда кемшілік жоқ, кемшілік адамның өзінде. ҚМДБ соңғы кездері қоғамды алаңдатқан оқиғаларға байланысты өз ұстанымын білдіреді. Кейбір жекелеген тұлғалардың әрекеттері мен сөздері ҚМДБ-ның немесе ислам дінінің атынан жасалмағанын ескертеміз», – делінген мәлімдемеде. Мүфтият қоғамда талқыланып жатқан Құрбанәлі Ахмет есімді азаматтың ҚМДБ-ға ешқандай қатысы жоқтығын ресми түрде хабарлады. «Құрбанәлі Ахмет мүфтият қызметкері емес, онымен ешқандай байланысымыз…

Алматыда наурыз айының ортасында ұсталған саясаткер Санжар Боқаевқа аса ірі көлемде қаржы жымқыру және тал-теректі заңсыз отауды ұйымдастыру баптары бойынша айып тағылды деп хабарлайды Ertenmedia.kz. Бас прокурордың орынбасары Ерлан Өтегеновтің айтуынша, Боқаевтың іс-әрекеттері оның ұлттық компанияда қызмет істеген кезеңімен байланысты болып отыр. «Оған алаяқтық жолмен аса ірі көлемде ақша жымқыру және орманды заңсыз кесуді ұйымдастыру бойынша айып тағылуда. Тергеу аяқталған соң, барлық мән-жайды толық ашып көрсетеміз», – деді Өтегенов. Қазір тергеу амалдары жалғасып жатыр. Прокуратура өкілі тергеу барысында куәгерлер мен айғақтар, сараптама қорытындылары жан-жақты зерделенетінін айтты. Өтегенов істің сотта ашық қаралуына прокуратура тарапынан ешқандай кедергі жоғын да жеткізді. «Қылмыстық іс сотқа…

Жоғарғы сот төрағасы Асламбек Мерғалиев жаңа Конституцияның баспанадан шығаруға қатысты нормасына ресми түсініктеме беріп, тұрғын үй иелерінің құқығы толық қорғалғанын мәлімдеді деп хабарлайды Ertenmedia.kz. Конституциялық реформа жөніндегі комиссия мүшесі болған Мерғалиевтің айтуынша, жаңа Конституцияның 28-бабы тұрғын үй иелерін соттың заңды күшіне енген шешімінсіз мәжбүрлеп шығаруға тыйым салып, олардың құқығын жоғары заңнамалық деңгейде қорғайды. «Бұл жаңа тәжірибе емес. Бұған дейін де заңнама өз бетімен баспанадан шығаруға тыйым салған. Мұндай нормалар Азаматтық кодекстің 188-бабында және «Тұрғын үй қатынастары туралы» заңның 8-бабында бұрыннан бекітілген. Яғни, баспанадан мәжбүрлеп шығару тек сот шешімімен ғана жүзеге асады», – деді ол. Соттың міндеті кімнің баспанада тұруға заңды…