Автор: Самал Жолжаксын

Қазақстанда ешқандай қаржылық лицензиясы жоқ заңсыз өсімқорлар мен онлайн-несие платформаларының қызметі қарқынды таралып, мыңдаған азаматты қарыз тұзағына түсіруде, деп хабарлайды Ertenmedia.kz. Құрылтай отырысында «Ақ жол» партиясының мүшесі Юрий Ли Бас прокурорға, Ішкі істер министріне және Қаржы мониторинг агенттігінің төрағасына өткір депутаттық сауал жолдады. Депутаттардың айтуынша, заңды банктер мен микроқаржы ұйымдары несие беруден бас тартқан әлеуметтік осал азаматтар аталған көлеңкелі құрылымдардың оңай жеміне айналып отыр. 32 мың теңге қарыз – 752 мың теңге өсім: Алаяқтардың схемасы Фракция өкілдері көлеңкелі кредиторлардың нақты мысалы ретінде «Alem Credit» атты заңсыз платформаның әрекетін келтірді. Аталған ұйымның қаржылық қызметпен айналысуға ешқандай рұқсаты мен лицензиясы жоқ. Соған…

Алатау қаласында инженерлік желілердің жұмысын бақылап, қала құрылысына қатысты шешім қабылдауға көмектесетін цифрлық жүйе сыналады. Alatau City Authority басқарушы ұйымы оңтүстіккореялық AST Holdings және ILJOO GnS компанияларымен пилоттық жобаны әзірлеуге келісті, деп хабарлайды Ertenmedia.kz. Үш тарап Пусанда өткен Global Smart City Expo халықаралық көрмесінде меморандумға қол қойған. Келісім аясында қаланың «цифрлық егізін» жасау және заттар интернеті технологиясын қолдану жоспарланып отыр. Қарапайым тілмен айтқанда, цифрлық егіз қаланың сыртқы көрінісін ғана қайталамайды. Ол инженерлік жүйелерден жиналған нақты деректі біріктіріп, инфрақұрылымның қалай жұмыс істеп тұрғанын бақылауға мүмкіндік береді. Ал заттар интернеті датчиктер мен құрылғылардан мәлімет алуға көмектеседі. Әзірге технологияны бүкіл қалаға енгізу көзделмеген.…

Алматы облысының Райымбек ауданындағы Шәлкөде жайлауында Батыс Түрік қағанаты дәуіріне жататын ірі ғұрыптық-мемориалдық кешен зерттеліп жатыр. Археологтар көне түркілердің билеушілерін қалай ұлықтағанын, олардың құрметіне қандай рәсімдер өткізгенін анықтауды көздеп отыр, деп хабарлайды Ertenmedia.kz. Кешен шамамен 2,4 гектар аумақты алып жатыр. Негізгі тас құрылыстың ұзындығы 72,8 метр, ені 68 метр болса, сақталған бөлігінің биіктігі үш метрге дейін жетеді. Оған жалғасқан рәсімдік дәліз-құрылымның өлшемі 42,7×58,2 метрді құрайды. Екеуі біртұтас сәулеттік кешен ретінде қарастырылып отыр. Көне түркі жазба деректерінде мәртебелі тұлғаларды ұлықтауға арналған қасиетті кеңістік «барқ» деп аталған. Мұндай ескерткіштер қаған, тегін, тархан және шад секілді қоғамда жоғары орын алған тұлғалардың құрметіне тұрғызылған.…

Атышулы «Росатом» Қазақстандағы алғашқы АЭС-ті отынмен қамтамасыз ету сылтауымен еліміздегі уран кен орындарын игеру бойынша ұзақ мерзімді кепілдік талап етуі мүмкін, деп хабарлайды Ertenmedia.kz. Мәскеу Қазақстанның стратегиялық шикізат нарығындағы ықпалын бірнеше онжылдыққа бекітіп алуға мүдделі. «Росатомның» 60 жылдық жоспары: Сарапшы не жазды? Тау-кен өндірісі саласының сарапшысы, бұған дейін «Қазатомөнеркәсіпте» еңбек еткен Телман Шүриев telegram-арнасында осыған қатысты маңызды деректі жария етті. Айтуынша, орыстар «Балқаш» АЭС құрылысы аясында Астанадан бірқатар жеңілдіктерге қол жеткізуге ұмтылуда. Әңгіме уран кен орындарын барлау мен өндіру құқығының мерзімін күрт ұзарту туралы болып отыр. Сарапшы қазірдің өзінде көрші елдің отандық уран секторында айтарлықтай үлесі бар екенін, ал жаңа…

Ұлттық банк базалық мөлшерлемені жылдық 16,75 пайыздан 16,25 пайызға дейін төмендету туралы шешім қабылдады, деп хабарлайды Ertenmedia.kz. Бұл биылғы жыл басынан бергі үшінші төмендеу. Маусымда мөлшерлеме 18-ден 17 пайызға, шілдеде 16,75 пайызға дейін түскен болатын. Реттеушінің аталған шешімі 7 қыркүйектен бастап күшіне енеді. Шешімнің басты себептері мен инфляция серпіні Ұлттық банктің Ақша-кредит саясаты жөніндегі комитеті мөлшерлемені төмендетуге елдегі инфляциялық қысымның баяулауы негізгі себеп болғанын хабарлады. Тамыз айында жылдық инфляция соңғы бір жарым жылда алғаш рет бір таңбалы межеге дейін түсіп, 9,8 пайызды құрады. Осылайша, елімізде баға өсімінің бәсеңдеу процесі қатарынан 11 ай бойы жалғасып келеді. Ресми мәліметтерге сәйкес, азық-түлік инфляциясы…

Президент Қасым-Жомарт Тоқаев Мәдениет және ақпарат министрі Арман Қырықбаевты қабылдап, ведомство жұмысының негізгі бағыттарын белгіледі. Мемлекет басшысы ақпарат саласындағы заңнаманы жаңа цифрлық қатерлерге бейімдеуді тапсырды, деп хабарлайды Ertenmedia.kz. Кездесуде мемлекеттік ақпараттық саясатқа ерекше назар аударылды. Президент отандық ақпарат кеңістігінің позициясын күшейтіп, цифрлық ортадағы өзгерістер мен тәуекелдерді ескере отырып, заң жобалау жұмысын жетілдіру қажет екенін айтты. Мұндай міндеттің қойылуы ақпарат тұтыну тәсілі түбегейлі өзгерген кезеңмен тұспа-тұс келіп отыр. Әлеуметтік желі, жасанды интеллект, дипфейк пен жалған ақпарат дәстүрлі медианың ғана емес, мемлекеттік ақпарат саясатының да жұмыс үлгісін қайта қарауды талап етеді. Тоқаев Қырықбаевқа мәдениет пен креативті индустрияны одан әрі дамыту міндетін жүктеді.…

Президент Тоқаев Марат Сұлтанғазиевті Алматы облысының әкімі лауазымынан босату туралы Жарлыққа қол қойды, деп хабарлайды Ertenmedia.kz. Өңір басшылығындағы ауыс-түйіс атқарушы билікте жүріп жатқан ауқымды кадрлық ротацияның заңды жалғасы. Күні кеше Үкімет құрамы жасақталған. Өз кезегінде Алматы облыстық мәслихаты Қонаев қаласында барлық деңгейдегі депутаттардың кезектен тыс жиналысы өтетінін хабарлады. Мәслихат депутаттарының дауыс беруіне Мемлекет басшысы ұсынған үміткерлер шығарылмақ. Дереккөздер мәліметінше, аймақ әкімі лауазымына басты үміткердің бірі ретінде жақында Төтенмин қызметінен босатылған Шыңғыс Әріновтің кандидатурасы қарастырылып жатыр. Марат Сұлтанғазиев несімен есте қалды? Сұлтанғазиев Алматы облысын 2022 жылдың 11 маусымынан бері, аймақ Алматы облысы және Жетісу облысы болып тарихи тұрғыда екіге бөлінген сәттен бастап…

Ұлттық банк 4 қыркүйекте базалық мөлшерлемеге қатысты кезекті шешімін жариялайды. Қазір мөлшерлеме 16,75 пайыз деңгейінде тұр. Сарапшылардың басым бөлігі оны төмендету ықтималдығы жоғары деп санайды, деп хабарлайды Ertenmedia.kz. Нарықтағы негізгі мәселе мөлшерлеменің төмендейтін-төмендемейтініне емес, реттеушінің қандай қадам жасайтынына тіреліп отыр. Қазіргі болжамдарды үш сценарийге бөлуге болады. Goldman Sachs бас банкирден батыл қадам күтеді Goldman Sachs инвестициялық банкі базалық мөлшерлеме бірден 75 базистік тармаққа төмендеп, 16 пайыз болады деп болжайды. Мұндай шешім Ұлттық банктің ақша-несие саясатын жұмсартуға дайын екенін аңғартар еді. Алайда Bloomberg жариялаған Global Week Ahead шолуында Goldman Sachs бойынша консенсус 16,5 пайыз деңгейінде көрсетілген. Негізгі болжам – 16,5 пайыз…

2027 жылы Құрылтай қызметін қамтамасыз етуге республикалық бюджеттен 22,53 млрд теңге бөлу жоспарланған. Шартты түрде есептегенде, 145 депутаттың әрқайсысына 155,3 млн теңгеден келеді. Экономист Әнел Дәулетғалиева жаңа парламенттің шығынына қатысты осындай есеп ұсынды, деп хабарлайды Ertenmedia.kz. Маманның айтуынша, 155,3 млн теңгені депутаттың жалақысы немесе қолына берілетін қаражат деп түсінбеу керек. Көрсеткіш Құрылтайдың жалпы бюджетін депутат санына бөлу арқылы шығарылған. Жалпы сомаға депутаттардың жұмысын ұйымдастыруға арналған барлық шығын кіреді. Олардың қатарында әкімшілік аппаратты ұстау, коммуналдық төлемдер, көмекшілердің еңбекақысы, кеңсе тауарлары мен депутаттардың тұратын жеріне жұмсалатын қаражат бар. Құрылтай қызметіне: 2027 жылы – 22,53 млрд теңге; 2028 жылы – 22,85 млрд теңге;…

Президент Тоқаев Қазақстан мен Қытай арасындағы қарым-қатынас бұрын-соңды болмаған жоғары деңгейге көтерілгенін мәлімдеді. Оның сөзінше, Астана Бейжіңмен мәңгілік әрі жан-жақты стратегиялық серіктестікті дәйекті түрде нығайтып, оған жаңа мазмұн беруге дайын, деп хабарлайды Ertenmedia.kz. Мемлекет басшысы бұл туралы Қытайдың «Синьхуа» агенттігіне берген жазбаша сұхбатында айтты. Ол екі елді ортақ шекара ғана емес, ғасырлар бойы қалыптасқан тату көршілік тарихы байланыстыратынын атап өтті. «Қазақта “Жолы бірдің – жүгі бір” деген сөз бар. Екі ел арасындағы дәл осындай қарым-қатынас халықтарымыздың түпкі мүддесіне сай келеді әрі бүкіл Еуразия кеңістігіндегі бейбітшілік пен тұрақтылықтың маңызды факторы саналады», – деді Тоқаев. Президент Қытай төрағасы Си Цзиньпинге Қазақстанға деген…