Автор: Нұрлан Жұмахан

Нұрлан Жұмахан, Ertenmedi.kz агенттігінің сарапшысы

Нұрлан Жұмахан Ertenmedia.kz үшін қоғам, саясат және медиа кеңістіктегі өзекті құбылыстарға авторлық көзқарасын білдіреді. Колумналарында оқиғаға баға беріп қана қоймай, оның астарындағы қоғамдық көңіл-күй мен саяси ишараны саралайды.

мектеп құрылысы

Алматының Әуезов ауданында 1200 оқушыға арналған жаңа №13 мектеп-гимназияның құрылысы жүріп жатыр. Апатты деп танылған ескі білім ордасының орнына салынып жатқан нысан ауданның әлеуметтік инфрақұрылымын күшейтеді, – деп жазады Ertenmedia.kz. Құрылыс алаңы Өңірлік коммуникациялар қызметі ұйымдастырған баспасөз турының негізгі нысандарының бірі болды. Журналистерге жұмыс барысын Әуезов ауданының әкімі Абзал Егембердиев таныстырды. Аудан әкімінің айтуынша, бұрынғы мектеп ғимараты техникалық тексеру мен сараптама қорытындысы бойынша апатты деп танылған. Ескі нысан небәрі 340 оқушыға есептелген еді. – Жаңа ғимараттың жобалық қуаты 1200 орынға арналған. Нысан аудандағы оқушы орнының тапшылығын едәуір азайтып, балалардың сапалы әрі жайлы жағдайда білім алуына мүмкіндік береді, – деді Абзал…

Толық оқу

Қазақстанда қашықтан көрсетілетін телемедицина қызметтерінің бірыңғай тізбесін бекіту ұсынылды. Денсаулық сақтау министрлігі әзірлеген жоба 2026 жылғы 18 тамызға дейін ашық талқылауда, – деп жазады Ertenmedia.kz. Құжат 2021 жылдан бері қолданылып келе жатқан қашықтан медициналық қызмет көрсету қағидаларын жаңартуға бағытталған. Жоба қабылданса, онлайн форматта көрсетуге болатын қызметтер мен нәтижесін қашықтан сипаттап, түсіндіруге рұқсат етілетін диагностикалық зерттеулер нақты белгіленеді. Министрлік телемедицинаның технологиясына, сапасына және қауіпсіздігіне ортақ талап енгізуді көздеп отыр. Мұндай тәртіп медициналық ұйымдардың жұмысын біріздендіріп, дәрігердің пациентті қай жағдайда онлайн қабылдай алатынын айқындайды. Қашықтан кеңес беру дәстүрлі қабылдауды толық алмастырмайды. Диагноз қою немесе емдеу тәсілін таңдау үшін пациентті тікелей тексеру қажет…

Толық оқу
Найзағай

4 тамызда Қазақстанның басым бөлігінде жаңбыр жауып, найзағай ойнайды, кей өңірде екпінді жел соғады. Солтүстік-батыстан жылжыған циклон солтүстік пен орталыққа нөсер әкеліп, жекелеген аудандарда бұршақ жаууы мүмкін, – деп жазады Ertenmedia.kz. «Қазгидромет» болжамынша, жауын-шашынмен бірге ауа температурасы да төмендейді. Солтүстік өңірлерде күндізгі температура +22…+27 градусқа дейін түссе, шығыста аптап ыстық біртіндеп бәсеңдейді. Астанада күн бұлтты болады. Жаңбыр жауып, найзағай ойнайды. Желдің жылдамдығы 9-14 м/с, екпіні 15-20 м/с-қа жетеді. Түнде +18…+20, күндіз +28…+30 градус күтіледі. Алматыда жаңбыр жауып, найзағай ойнайды. Жел 3-8 м/с жылдамдықпен соғып, екпіні 17 м/с-қа дейін күшейеді. Ауа температурасы түнде +20…+22, күндіз +25…+27 градус болады. Шымкентте жаңбырлы әрі…

Толық оқу
сайлау

Respublica партиясының Құрылтай депутаттығына кандидаты Ерболат Мұхамеджан «Ақ жолдың» сайлауалды бағдарламасында соңғы 20 жылдан бері айтылып келе жатқан бастамалар қайталанғанын мәлімдеді. Оның пікірінше, ұзақ жыл саясатта жүрген партиялар қоғамға жаңа уәде емес, атқарылған жұмыстың нақты нәтижесін көрсетуге тиіс, – деп жазады Ertenmedia.kz. Ерболат Мұхамеджан мұндай пікірін Қызылордада өткен форумда айтты. Ол «Ақ жол» партиясының кәсіпкерлерге қолжетімді несие беру, квазимемлекеттік секторды қысқарту, бизнесті қорғау және әкімшілік қысымды төмендету жөніндегі ұсыныстары бұған дейін де бірнеше рет көтерілгеніне назар аударды. – Осы мәселелерді 20 жылдан астам уақыт айтып келсеңіздер, кәсіпкерлер неге әлі күнге дейін өзгерісті күтіп отыр? Бұл жаңа бағдарлама ма, әлде бұрынғы…

Толық оқу

Сайлау күні тұрғылықты жерінен тыс елді мекенде болатын азаматтар есептен шығару куәлігі арқылы дауыс бере алады. Құжатты тіркелген жеріндегі учаскелік сайлау комиссиясынан 7-22 тамыз аралығында алу қажет, – деп жазады Ertenmedia.kz. Орталық сайлау комиссиясының мүшесі Азамат Айманакумов сайлаушыларға есептен шығару куәлігін беру тәртібін түсіндірді. Аталған құжат азаматқа сайлау күні өзі болатын елді мекендегі учаскеде дауыс беруге мүмкіндік береді. Есептен шығару куәлігі дауыс беру күніне 15 күн қалғанда беріле бастайды. Құжатты сайлаудың алдындағы күні сағат 18:00-ге дейін рәсімдеуге болады. Азаматтар куәлікті тұрғылықты жері бойынша тіркелген учаскелік сайлау комиссиясынан 7 тамыздан бастап 22 тамыз сағат 18:00-ге дейін алуға құқылы. Құжат сайлаушының жазбаша…

Толық оқу
сайлау

Шығыс Қазақстан облысында сайлауалды үгіт-насихат науқаны жалғасып жатыр. Саяси партиялар  қала-аудандардағы еңбек ұжымдарымен, ауыл шаруашылығы қызметкерлерімен және тұрғындармен кездесіп, бағдарламаларының негізгі бағыттарын таныстырды, – деп жазады Ertenmedia.kz. «Әділет» партиясының өкілдері «Astana Vision» көз микрохирургиясы орталығының қызметкерлерімен кездесті. Басқосуда медициналық көмектің сапасы мен қолжетімділігі, денсаулық сақтау инфрақұрылымын жаңғырту және алғашқы медициналық-санитарлық көмекті күшейту мәселелері талқыланды. Партия өкілдері дәрігерлердің мәртебесін көтеру және еңбек жағдайын жақсарту жөніндегі ұсыныстарын таныстырды. Медицина қызметкерлері саладағы өзекті мәселелерге қатысты сауал қойып, пікірлерін ортаға салды. Жалпыұлттық социал-демократиялық партиясының өкілдері де өңір тұрғындарымен ашық форматта кездесу өткізді. Іс-шараға партия депутаттары Асхат Рахимжанов, Ажар Сағындыққызы, партия төрағасының кеңесшісі Максим Андрюшин…

Толық оқу

Жалған ақпаратқа қарсы іс-қимыл орталығы шілде айында қазақстандық ақпарат кеңістігінде кең тараған резонансты фейктерге шолу жариялады. Талдауға қаржы, әлеуметтік саясат, денсаулық сақтау, қоғамдық қауіпсіздік және мемлекеттік органдардың жұмысына қатысты жалған хабарламалар енгізілді, – деп жазады Ertenmedia.kz. Орталық мамандарының мәліметінше, күмәнді жарияланымдардың басым бөлігі шынайы деректің жекелеген бөлігін бұрмалау, құқықтық ұғымдарды алмастыру және оқырман эмоциясына қысым жасау арқылы дайындалған. Кейбір хабарламада ресми шешімнің мазмұны өзгертілсе, енді бірінде ескі ақпарат жаңа оқиға ретінде ұсынылған. Фейк авторлары қоғамдағы сезімтал тақырыптарды әдейі пайдаланған. Әлеуметтік төлем, банк шоты, медициналық көмек немесе азаматтардың қауіпсіздігі туралы үрейлі тұжырымдар тексерілмеген ақпараттың жылдам таралуына ықпал еткен. Шолуда әр жағдай…

Толық оқу
мұнай қазақстан 2026

ОПЕК+ құрамындағы жеті мемлекет 2026 жылғы қыркүйектен бастап мұнай өндірісін тәулігіне 188 мың баррельге арттыруға келісті. Қазақстанның рұқсат етілген өндіріс деңгейі тәулігіне 1,628 млн баррельге дейін ұлғаяды, – деп жазады Ertenmedia.kz. Шешім 2 тамызда өткен виртуалды кездесуде қабылданды. Келіссөзге Сауд Арабиясы, Ресей, Ирак, Кувейт, Қазақстан, Алжир және Оман қатысты. Елдер әлемдік мұнай нарығындағы жағдайды, сұраныс болжамын және өндірістік шектеулерді кезең-кезеңімен жеңілдету мүмкіндігін талқылады. Жаңа келісімге сәйкес, қыркүйектегі жиынтық өндіріс тамызбен салыстырғанда тәулігіне 188 мың баррельге өседі. Аталған көлем 2023 жылғы сәуірде жарияланған қосымша ерікті шектеулерді біртіндеп қайтарудың кезекті кезеңі саналады. Қазақстанға өндірісті тәулігіне 10 мың баррельге арттыруға мүмкіндік берілді. Нәтижесінде…

Толық оқу
ветеряк жел энергиясы

Қазақстанда жаңартылатын жасыл энергия көздерінен өндірілген электр қуаты 2025 жылдың қорытындысында 8,6 млрд кВт·сағатқа жетті. Үш жыл ішінде көрсеткіш 1,7 еседен астам өсіп, Мемлекет басшысы белгілеген меже артығымен орындалды, – деп жазады Ertenmedia.kz. Президент жаңартылатын энергия көздерінен өндірілетін электр қуатының көлемін 1,5 есеге арттыруды тапсырған еді. Энергетика министрлігінің мәліметінше, саладағы нақты өсім жоспарланған көрсеткіштен жоғары болды. 2022 жылы жел, күн, су және өзге жаңартылатын көздерден 5,11 млрд кВт·сағат электр энергиясы өндірілген. Сол кезеңде ЖЭК-тің елдегі жалпы генерациядағы үлесі шамамен 4,5 пайызды құрады. Ресми статистикада 2022 жылғы көрсеткіш 4,53 пайыз деп берілген. 2025 жылы жаңартылатын энергия өндірісі 8,6 млрд кВт·сағатқа дейін…

Толық оқу
"Ақ жол" партиясы

Маңғыстау облысында Құрылтай сайлауы аясында «Ақ жол» демократиялық партиясының өңірлік штабы ашық теңізде ерекше үгіт акциясын өткізді. «Толқыннан тайсалма, «Ақ жолмен» алға!» атауымен ұйымдастырылған шарада мемлекеттік және партия туы желбіреген қайық Каспий теңізіне шықты, – деп жазады Ertenmedia.kz. Акцияны ұйымдастырушылар теңізге шығуды батылдықтың, еркіндіктің және белгіленген мақсатқа сенімнің символы ретінде сипаттады. Партия өкілдерінің айтуынша, Каспийдің кеңдігі елдің экономикалық және қоғамдық мүмкіндіктерін бейнелейді. Штаб мүшелері осы мүмкіндіктерді тиімді пайдалану үшін әділетті экономика, кәсіпкерлікті дамыту, ұлттық мүддені қорғау, жастарға жаңа мүмкіндік беру және заң үстемдігін қамтамасыз ету қажет деген ұстанымдарын жеткізді. «Ақ жол» өкілдері сайлауалды бағдарламаның негізгі бағыттарын теңіздегі акцияның символикасымен сабақтастырды.…

Толық оқу